Stuur mij een mailtje via hi@roel.cool of app mij via +32 479 63 83 75!

Mail naar Roel

Samenvatting

1. Vastgoed in Destelbergen is duur; duurder dan de randgemeenten. Zeker sinds het jaar 2020. Ook wat betreft huurprijzen spant Destelbergen de kroon.

2. Het aantal vastgoedtransacties is lager dan in Merelbeke-Melle & Lochristi.

3. Het vastgoed dat te koop staat is groter, en heeft meer kamers dan in buurgemeenten.

4. In Destelbergen worden zeer weinig appartementen verhandeld.

5. Waar moeten starters, alleenstaanden en senioren naartoe?

In 2021 was huidig gemeenteraadsvoorzitter en vastgoedmakelaar Eveline Hoste (Open Vld) in Het Laatste Nieuws opvallend eerlijk:

“Destelbergen en Heusden zijn duur”, klinkt het beslist. “Er zijn nog nauwelijks gronden te koop of aan te snijden dus grond is hier goud waard. Vergunningen voor appartementen worden zeer zelden gegeven en zeer kritisch bekeken. En de halfopen bebouwingen en rijwoningen in Eenbeekeinde worden als zoete broodjes verkocht. Er is meer vraag dan aanbod. Heel veel kandidaten jagen de prijs tegen elkaar op de hoogte in en zo behoren we tot de top 10 van duurste gemeentes in Vlaanderen.

Het is een merkwaardige uitspraak voor een politicus wiens partij al decennia de plak zwaait: pronken met onbetaalbaarheid. Is dit een teken van exclusiviteit waar we fier op moeten zijn, of het resultaat van een beleid dat iedereen die geen zes cijfers op zijn bankrekening heeft staan de gemeente uit prijst?

De komende maanden gooi ik de facts en de cijfers op tafel die achter dit citaat schuilgaan.

We starten bij de harde realiteit: onze portemonnee.

Elk zijn kasteel

Volgens het boek “De kastelen en hun bewoners in Destelbergen en Heusden” van Destelbergenaars Louis Gevaert & Maria De Groote heeft onze gemeente minstens 35 kastelen.

Meer nog.

Voor een slordige drie miljoen euro kunt ge zelf kasteelheer worden in één van die 35 kastelen.

Als ge naar de vastgoedprijzen in onze gemeente kijkt, zou ge soms denken dat er hier alleen maar kastelen staan.

Want wie hier wil wonen, moet zijn Payconiq-app breed laten openstaan. De mediaanprijs1 voor een woning in onze gemeente bedraagt inmiddels 445.000 euro2. Dat is geen klein verschil, maar een echte kloof met buurgemeenten als Laarne, Lochristi en Merelbeke-Melle.

Vooral in de categorie ‘open bebouwing’ laat Destelbergen de concurrentie mijlenver achter zich.3

Een vrij recent fenomeen

Lange tijd waren de vastgoedprijzen in de verschillende gemeenten van de Gentse oostrand aan elkaar gewaagd. Tussen 2010 en 2020 liepen de prijzen in Lochristi, Merelbeke en Destelbergen nagenoeg gelijk op.

Verder is het een gekende trend dat het aantal transacties—en de prijzen—sterk daalden in 2023: inflatie, een renteschok en de renovatieverplichting remden de vastgoedmarkt stevig af.

Echter, volgens analisten was 2025 dan ook een hersteljaar op de vastgoedmarkt: de prijzen stegen weer, en de verlaging van de registratierechten4 deed daar nog een schepje bovenop.

Opvallend: in 2021 veerden de prijzen in Destelbergen agressiever recht dan de rest. Sinds dat kantelpunt is Destelbergen structureel de duurste gemeente van de regio. Er zijn relatief weinig transacties, veel vraag en een aanbod dat kunstmatig schaars wordt gehouden.

Hoewel die trend in alle woontypes zichtbaar is, is het voornamelijk in de prijs van open bebouwingen dat Destelbergen uitblinkt.

In Destelbergen vinden globaal minder vastgoedtransacties plaats dan in Merelbeke-Melle, of Lochristi. Beide (fusie)gemeenten hebben natuurlijk een grotere oppervlakte en een groter huizenvoorraad (laat dat nu net het gevolg zijn van de beleidskeuzes in het verleden). Daarom kijken we hier naar het onderlinge aandeel van de woningtypes: het is heel duidelijk dat de verkoop van appartementen voornamelijk plaatsvindt in Merelbeke-Melle, terwijl dat in Destelbergen nog maar net op gang komt.

Wat leerden we totnogtoe:

• Ja, Destelbergen is duurder dan haar buurgemeenten.

• Dat is omdat in Destelbergen relatief gezien veel open bebouwingen verkocht worden (in vergelijking met Merelbeke-Melle).

• Maar dat is maar een deel van de verklaring: in Lochristi worden nog meer open bebouwingen verkocht. Waarom is Lochristi dan goedkoper dan Destelbergen?

Lees ook

Grotere huizen, meer kamers

Om de eigenschappen van die verkochte huizen te kennen kan je niet rekenen op overheidsdata. Daarop wordt niet gerapporteerd. Daarom schreef ik een programmaatje om wekelijks alle vastgoed te scrapen die te koop stond op Immoweb in Merelbeke, Melle, Lochristi en Destelbergen en liet ik daar mijn analyse op los.

In Destelbergen is het segment 250.000 tot 450.000 euro relatief beperkt. In tegenstelling tot de andere gemeenten heeft Destelbergen wel een groot aandeel van woningen tussen 550.000 en 850.000 euro.

Waarom is dat?

(1) Groot, groter, grootst: In Destelbergen is de mediaanoppervlakte van een woning vergelijkbaar met de andere gemeenten, maar de grotere woningen zijn typisch een al een heel pak groter. In Lochristi heb je een erg grote groep woningen die eerder aan de kleine kant is.

(2) De 3-kamernorm: In Destelbergen worden weinig (starters)woningen met slechts één kamer verkocht. Het aandeel woningen met drie kamers is hier groter dan in Merelbeke en in Lochristi.

Ook huurders kreunen onder de prijzen

En dan hebben we het nog niet gehad over huurprijzen, waarvan de overheid slechts beperkte cijfers heeft. Enkel Laarne en Destelbergen komen terug in die officiële statistieken. Daar kunnen we dus niet echt mee aan de slag.

Ook hier verzamelde ik zelf mijn data, maar de aantallen zijn momenteel nog vrij beperkt. En dat is niet abnormaal als ge weet dat naar schatting slechts 65% van de huurzoekertjes via een immowebsite passeren.

Daarom moeten we kijken naar een andere bron: de huurbarometer van het CIB. Ook hier staat Destelbergen aan de top.

Gemiddelde huurprijs in 2025:

• Destelbergen: 1075 euro

• Lochristi-Wachtebeke: 1062 euro

• Laarne: 997 euro

• Merelbeke-Melle: 964 euro

Te onthouden

👉 Vastgoed in Destelbergen is duur; duurder dan de randgemeenten. Zeker sinds het jaar 2021. Ook wat betreft huurprijzen spant Destelbergen de kroon.

👉 Het vastgoed dat te koop staat is groter, en heeft meer kamers dan in buurgemeenten. Terwijl andere gemeenten al jaren inzetten op (ook) kleinere woningen en appartementen, is dat bij ons niet het geval.

Dat Destelbergen in het verleden heeft ingezet op grote open gezinswoningen heeft zo zijn gevolgen. Een diverse mix van woningen zorgt ervoor dat mensen, in de verschillende levensfases in dezelfde gemeente kunnen blijven, maar in een ander type woning. Dat is bij ons niet het geval.

• Er is maar een beperkt aanbod van starterswoningen met één of twee kamers.

• Senioren die kleiner willen wonen hebben maar een beperkte keuze. Er zijn duizenden (!) huizen met drie of vier kamers die daarom “onderbewoond” zijn door één of twee senioren.

• Tegelijk verkleinen gezinnen alsmaar: één kind, gescheiden ouders. Hoe moeten alleenstaanden een villa met 4 kamers betalen?

Er is een regelrechte wooncrisis in Vlaanderen, en het woonbeleid in Destelbergen van de laatste decennia is daar (in onze contreien) mee voor verantwoordelijk.

In de volgende delen van deze reeks over wonen licht ik toe hoe dat komt, maar ook: wat we eraan kunnen doen.

Wat doet ge dan? Ge surft naar Google en ge typt het in. Maar wat krijgt ge te zien? Een reeks advertenties, vaak van internationale ketens of multinationals.

Dat moet anders. Alle macht aan de lokale middenstand! ✊

Daarom stel ik u trots voor aan 9070 Speurder!

Waarom 9070 Speurder?

Voor ondernemers: neen aan de grote platformen

Laten we eerlijk zijn: die grote Amerikaanse platformen slaan u het geld uit de zakken als ge u kenbaar wilt maken op het internet. En een eigen website of nieuwsbrief onderhouden kost tijd en geld. En dan nog is succes geen garantie.

Elke dag zie ik in de lokale Facebook-groepen dezelfde vragen passeren: “Kent er iemand een goeie elektricien?” of “Waar kan ik terecht voor dit of dat?”.

Met 9070 Speurder wil ik dat proces simpel maken: geen algoritmes die beïnvloed worden door wie het meeste biedt, maar een eerlijk overzicht van wat er in onze eigen achtertuin te vinden is.

Voor inwoners: geen algoritmes

Op 9070 Speurder maken we enkel gebruik van functionele cookies, bijvoorbeeld om de afstand tot uw woning te berekenen. Er zijn geen ontransparante algoritmes.

Ik heb een broertje dood aan al die Amerikaanse bedrijven die ons overal op het internet achtervolgen. Daarom draait alles open-source technologie. Verder heb ik er bewust voor gekozen om alles op Europese servers te zetten, bij Europese bedrijven.

Uw persoonlijke informatie en alle inhoud van de site blijven dus gewoon binnen Europa, ver weg van de grote datagrabbers.

Voor de geïnteresseerden: de applicatie & database (Supabase) worden integraal gehost op Elestio (Ierland). Counter (Duitsland) wordt gebruikt voor digital analytics. Met Lettermint (Nederland) sturen we emails.

Wat moogt ge verwachten?

• Lokaal eerst: De focus ligt volledig op kleine zaken, de middenstand en onze lokale organisaties. Multinationals? Die komen er pas in als we echt niet anders kunnen.

• Compleet overzicht: Ik probeer zo volledig mogelijk te zijn. Alles uit 9070, en ook de zaken die net over de grens liggen maar waar we als inwoners vaak komen.

• Eerlijke resultaten: Ja, 9070 Speurder staat open voor sponsoring om de boel draaiende te houden, maar laat één ding duidelijk zijn: sponsoring koopt geen betere plek in de zoekresultaten. Iedereen krijgt een eerlijke kans.

Meer dan alleen digitaal

Omdat ik weet dat niet iedereen de hele dag met zijn neus op een scherm zit, gaan we ook old school. Eenmaal per jaar brengen we een echt fysiek telefoonboekje uit.

Ge leest het goed: een papieren gids die ge gewoon op de kast kunt leggen. Wilt ge die ontvangen? Schrijf u dan even in via de website, dan zorgen wij dat die bij u geleverd wordt.

Ontbreekt er nog iets?

Ik doe mijn best om alles up-to-date te houden, maar ik kan niet overal tegelijk zijn. Staat uw eigen zaak er nog niet tussen? Of kent ge een organisatie die absoluut een plekje verdient op de Speurder?

Houd u niet in en stuur mij een mailtje op roel@9070speurder.be. Dan zet ik dat zo snel mogelijk recht.

Ga maar eens kijken en test het uit. ‘t Is voor u, ‘t is voor ons, ‘t is voor 9070.

Tot speurs!

Lees ook

Voorzitter, leden van het college, collega-raadsleden,

Ik heb de tijd genomen om door de cijfers te gaan en stuit op een pijnlijke vaststelling: dit bestuur heeft vooral beslist om niet te beslissen.

Heel wat grootste beloftes zitten nog niet in afgeklopte plannen en beslissingen. Integendeel, die plannen moeten nog gemaakt worden. En dat zal, aldus het meerjarenplan, gebeuren door externe bureaus.

Of we nu kijken naar de hervorming van de belasting-, retributie- en subsidiereglementen, de onthardingsvisie, of het woonbeleid – overal zien we hetzelfde patroon. Er wordt geen letter op papier gezet zonder eerst een extern studiebureau of een duur consultancybureau in te schakelen.

Sinds een zestal jaar kunnen lokale besturen de opcentiemen differentiëren. Simpel uitgelegd: dat zou betekenen dat niet iedereen hetzelfde percentage betaalt op de grondbelasting. Bij de verhoging van de opcentiemen in 2025 beloofde het bestuur dat ze dit gingen bekijken. Uit het meerjarenplan blijkt dat ook deze absolute kerntaak van een overheid met een externe studie zal gebeuren.

Ik zit dat hier niet in mijn duim te zuigen. In 2026 alleen al wordt er driekwart miljoen gebudgetteerd als immateriële vaste activa, door het MJP ingevuld als “plannen & studies”. Meer dan 6% van alle investeringen in 2026 vloeien zo af. Voor de hele legislatuur gaat het over meer dan 1.1 miljoen euro. Dat is andermaal een stijging van 15% tegenover het vorige MJP. Voor dat geld kunt ge zes jaar lang een eigen studiebureau uitbaten.

Om te weten te komen hoeveel een bestuur wil uitgeven aan studies unt ge (1) naar de actiepunten uit het meerjarenplan kijken. Echter, deze actiepunten zijn vaak summier beschreven waardoor studies vaak niet expliciet benoemd worden. Een tweede manier is om (2) naar “immateriële vaste activa” te kijken in de financiële bijlage. Maar dit kan een overschatting zijn. Bijvoorbeeld: in Eeklo steken ze hier ook investeringen in software onder. Tot slot kunt ge (3) de individuele lijnen onder materiële vaste activa opvragen en zelf de studies uitfilteren.

De financieel directeur was zo vriendelijk om mij in extremis op lijnniveau door te sturen wat daar allemaal onder valt:

• Herinrichting van de bibliotheek: 25.000 euro

• Een beheersplan voor het gemeentehuis: 170.000 euro

• Heraanleg van een parking: 35.000 euro

• Hoe we ‘t JGC gaan opsmukken: 40.000 euro

Zeker de opsmukking van het Jeugd & Gemeenschapscentrum is een uitstekend voorbeeld hoe de slinger volledig is doorgeslaan. Collega-raadslid Laura Luyckx (CD&V) wees erop dat de studie op 40.000 euro is gebudgetteerd terwijl de daadwerkelijke uitvoering slechts 25.000 euro mag kosten.

In vergelijking met heel wat Oost-Vlaamse gemeenten staan we hiermee bovenaan de rangschikking: Lochristi-Wachtebeke (2.3 euro per inwoner), Assenede (29 euro per inwoner), Merelbeke-Melle (38 euro per inwoner), Zelzate (49 euro), Eeklo (56 euro), Destelbergen (60 euro).

Via mijn netwerk binnen Vooruit heb ik tal van meerjarenplannen kunnen opvragen en inkijken waardoor ik deze vergelijking kon maken. Elk van deze cijfers is verkregen door naar de immateriële activa te gaan kijken. Voor Eeklo is er een correctie op lijnniveau gebeurd.

Dit is niet alleen een dure manier van besturen, het is ook fundamenteel onjuist om drie redenen:

(1) Het is ontransparant. Vandaag moeten wij dit plan vaststellen, maar we kunnen geen zinnige feedback geven op de inhoud, simpelweg omdat die inhoud nog moet worden ‘bestudeerd’. U verstopt zich achter een muur van externe rapporten maar toch vraagt u ons een blanco cheque te tekenen voor beleid dat nog moet worden uitgevonden door externen.

Heel wat besturen hebben het laatste jaar uitgebreide omgevingsanalyses geproduceerd (soms honderden bladzijden lang) om hun beleid op af te stemmen. In Destelbergen moeten we voor heel wat zaken eigenlijk nog beginnen.

(2) U creëert een valse schijn van onpartijdigheid. Door te roepen dat ‘het studiebureau het zegt’, ontwijkt u de politieke verantwoordelijkheid. Beleid maken is keuzes maken, maar u besteedt die politieke keuzes liever uit aan consultants.

Er is al heel wat academisch onderzoek gebeurd1 naar de drijfveren voor het inschakelen van externe partijen. Een belangrijke reden is de schijnbaar externe opinie van een expert. Het grote probleem is dat die externe experts vaak simpelweg de wensen van de opdrachtgever vertalen en op papier zetten. In het boek The Big Con noemt Mariana Mazzucato dit de “consultancy credibility stamp of approval.” die alle interne bezwaren van tafel veegt.

(3) Er vindt geen interne kennisopbouw plaats. In plaats van te investeren in de expertise van ons eigen personeel en te zorgen voor continuïteit, maakt u de organisatie afhankelijk van tijdelijke externe krachten. Dat is een zwaktebod voor de toekomst van Destelbergen.

De gemeente Destelbergen heeft van oudsher een mager personeelsbestand. Dat hoeft geen probleem te zijn. Zeker deelgemeente Destelbergen is jarenlang een slaapgemeente geweest, waarvan diens erg welvarende inwoners’ sociaal en commercieel leven elders lag (voornamelijk in Gent) en zij weinig eisen hadden naar het bestuur toe.

Vier trends zijn echter relevant:

• Er is een enorme toename van jonge gezinnen uit het Gentse.

• Verder is er een ongewoon hoge vergrijzing. Veel hoger dan in andere gemeenten.

• De bereikbaarheid van Gent is wegens het toegenomen autoverkeer sterk afgenomen.

• De verantwoordelijkheden en verwachtingen die de Vlaamse overheid aan de lokale besturen oplegt is drastisch toegenomen.

Dat zorgt ervoor dat er nood is aan zowel méér als nieuwe expertise. In Destelbergen hoopt men nog steeds dat magere personeelsbestand te behouden (ondanks lichte toenames) en de gaten op te vullen met studiebureaus. Het nadeel is dat er niemand meer is om de langetermijnvisie te bewaken, en de gemeente het slachtoffer wordt van de grillen van de politieke besturen en de consultants die naar hun pijpen dansen.

Al weken worden we aan het lijntje gehouden met de woorden “we zijn nog bezig aan het meerjarenplan.” In plaats van antwoorden te krijgen zien we in de cijfers echter vooral dat we nog jaren moeten wachten op de resultaten van één of andere studie.

Laten we eerlijk zijn: dit meerjarenplan is een plan van uitstel. U regeert niet, uw eerste jaar bestaat uit het wachten op externe rapporten. Destelbergen verdient een bestuur dat de regie zelf in handen neemt en durft te beslissen op basis van een eigen visie. Vandaag zien we daar helaas bitter weinig van terug.

Of het nu gaat over de tragedie van het Nederbroeken-dossier of investeringen in fietsinfrastructuur: het meerjarenplan was hét excuus om daar nog geen uitspraken over te doen. Nu dat eindelijk op tafel ligt blijkt dat er nog altijd geen antwoorden zijn.

Wij worden gevraagd dit document goed te keuren, maar eigenlijk vraagt u onze goedkeuring voor een bestelbon voor papierwerk. Ikzelf, en de rest van de Destelbergenaren weten eigenlijk niet wat ze de komende zes jaar mogen verwachten. Dat is niet waarvoor ik in de politiek ben gegaan en daarom zal ik mij tijdens de stemming onthouden.

Ik kreeg onlangs de vraag waarom ik niet tegenstemde.

Wel, heel wat zaken in dit meerjarenplan zou ik namelijk kunnen achterstaan moest ik effectief al weten wat er in de studies zal staan. KFV Hedes heeft absoluut nieuwe sportinfrastructuur nodig, het jeugd- en gemeenschapscentrum heeft een nieuwe invulling nodig, de belastingen moeten hervormd worden (bijvoorbeeld lagere tarieven voor alleenstaanden), er zijn meer woningen nodig, etc. Ik wil binnen 5 jaar niet te horen krijgen dat ik tegen één van deze zaken gestemd heb.

Er is al veel gezegd en geschreven over het mobiliteitsplan Gentbrugge, maar er zijn wel degelijk objectieve cijfers beschikbaar, zoals te vinden in de recente evaluatie door studie bureau Mint, in opdracht van de Stad Gent.

Maar ook Destelbergen liet metingen uitvoeren. Slechts een klein deeltje van die cijfers werden gebruikt en gecommuniceerd. Ik dook erin en zet nog een aantal interessante inzichten op een rij.

Samenvatting

1. De beelden van superlange opstroppingen zijn voornamelijk waargenomen tijdens de eerste weken na de invoering.

2. Het aantal auto’s op de Dendermondesteenweg nam in beide richtingen af (!), maar voornamelijk richting Destelbergen.

3. De doorsnee snelheid op de steenweg, ook tijdens de spits, veranderde nauwelijks (!) op het grondgebied Destelbergen.

4. Maar: er waren (bijna) dagelijks korte piekmomenten waarop de files overliepen tot in Destelbergen.

5. Veel vragen (over gedragsverandering) blijven onbeantwoord. Ook de impact van de recente wijzigingen is onmeetbaar.

6. Het bestuur van Destelbergen geeft toe dat ze het niet nodig vonden om alternatieven te formuleren. Zonder concrete eisen te formuleren, of een uitgewerkte mobiliteitsvisie uit te te werken, werd onze gemeente de speelbal van de Stad Gent. Het enige wat men kon doen was rondom zich heen schoppen.

7. Dit hele debacle legt bloot hoe het bestuur geen enkele moeite doet om uit te werken hoe het wil omgaan met de verstedelijking en liever de kop in het zand steekt en hoopt dat alles bij hetzelfde blijft.

De meeste Destelbergenaren gingen minder vlot van en naar Gent

De enige cijfers waarover het gemeentebestuur communiceerde waren in de context van de uitgevoerde bevraging. Meer dan 70% van de bevraagden gaf aan dat ze minder vlot richting Gent konden gaan of terugkeren.

Er werd naar drie belangrijke dimensies gevraagd om die data onder te verdelen: woonplaats, leeftijdscategorie, en autogebruik.

Hoewel voor elke categorie minstens de helft van de bevraagden aangeeft last te ondervinden, zijn er wel onderlinge verschillen.

1. Deelgemeente Heusden ondervond minder hinder dan gemiddeld.

2. Bevraagden jonger dan 45 ondervonden minder hinder dan gemiddeld.

3. Wie weinig de auto gebruikt ondervond fors minder hinder dan gemiddeld.

Het busverkeer werd (nog) onzekerder

Ook De Lijn heeft beschikbare cijfers. Zij voerden drie metingen uit. In de onderstaande tabel wordt de eerste en de laatste meting vergeleken voor 18 haltes, in beide richtingenм tijdens de avondspits. De procentuele verschillen1 zijn te vinden in de laatste drie kolommen, en dat voor de verschillende indicatoren2.

De indicator waarvoor we consequent een daling zien tussen de haltes in Destelbergen is de betrouwbaarheid, of hoe zeker ge zijt van de rijtijd tussen twee haltes.

De betrouwbaarheid is de verhouding van de gemiddelde rijtijd en het 90%-percentiel van de rijtijd in de ochtend/avondspits. Dit getal zegt dus iets over de variatie in rijtijd over een bepaald traject in de ochtend/avondspits.

Belangrijk inzicht: voor het wijkmobiliteitsplan was een busrit tussen de Lossystraat en de Baeyensstraat al redelijk onzeker. De traagste ritten waren ~38% trager dan een gemiddelde rit.3

Dat is zeker geen verrassing. Op die plek word de Dendermondesteenweg smaller, en werkt zoals een trechter. Elke uitrijdende of verkeerd geparkeerde wagen heeft hier een enorme impact op de doorstroming van het verkeer.

Maar na het wijkmobiliteitsplan ging het van kwaad naar erger: de traagste ritten waren dubbel zo traag4 als een gemiddelde rit. Maar dat geeft nog een vertekend beeld van hoe erg het gesteld was: want de gemiddelde snelheid was ook met ~23% gedaald. Op die traagste busritten wilt ge echt niet zitten.

Wie zich niet kan oriënteren op basis van bovenstaande tabel, kan de cijfers ook op onderstaande plattegrond waarnemen.

Lees ook

Het aantal auto’s daalde tijdens de spitsuren, vnl. richting Destelbergen

Ook liet de gemeente Destelbergen eigen metingen uitvoeren. Het meest interessante meetpunt bevond zich ter hoogte van Dendermondesteenweg 71. De metingen tonen tal van gebreken5 maar ik heb uit honderdduizenden lijnen een selectie gemaakt van gegevens om een zo eerlijk mogelijke vergelijking te maken.

De belangrijkste filters:

• alle feestdagen en schoolvakanties zijn uitgesloten;

• enkel personenwagens;

• enkel de avondspits tussen 15u30 tot 18u;

De volgende grafieken zitten als volgt in elkaar:

• Op de visualisaties staat een verticale stippelijn die de datum dat het mobiliteitsplan werd ingevoerd weergeeft.

• Er staat ook een (arbitraire) horizontale referentielijn.

• Ge kunt telkens de aantallen in beide richtingen aflezen: Wegrijdend verkeer is richting Destelbergen. Aankomend verkeer is richting de Dampoort.

• Grijze lijn zijn dagelijkse cijfers. Oranje vlakken zijn voortschrijdend gemiddelde van de laatste 7 dagen.

Eerste inzicht: het aantal auto’s richting Dampoort daalde, om dan in volle herfst terug het originele niveau te bereiken van april 2025. Het lijkt wel of er nagenoeg geen blijvend effect is in die richting.

De omgekeerde richting, naar Destelbergen, is een ander verhaal. Het verkeer dat van Gentbrugge kwam kon niet meer rechtsafslaan op Gentbruggebrug. Velen van hen zochten duidelijk alternatieve wegen (zoals via de R4), waardoor het aantal getelde auto’s op de Dendermondesteenweg richting Destelbergen drastisch daalde.

De mediaansnelheid tijdens de spitsuren daalde niet in Destelbergen…

Wat ook opvalt in de metingen: de snelheid lijkt niet drastisch gewijzigd te zijn. Als ge alle auto’s ordent volgens hoe snel ze het meetpunt voorbijreden, en ge pakt de middenste, dan berekent ge de mediaan. Hoewel er initieel een daling van die mediaansnelheid te zien is, herstelt zich dat doorheen het jaar, met enkele uitzonderingen:

• De invoering van de “plaatselijk verkeer”-zones rond het Heernisplein midden september ‘24 doen de mediaansnelheid dalen.

• De werken ter hoogte van de Colruyt midden december ‘24 deden de mediaansnelheid sterk dalen.

Op de Dendermondsesteenweg (het Gentse stuk) kon men echter wél een stevige daling van de snelheid (en een stijging van de reistijd) waarnemen.

Dat wil zeggen dat de terugkerende opstroppingen zich op Gents grondgebied bevonden. Maar zoals de volgende grafieken zullen tonen, konden de meest drastische files op het Gentse stuk van de steenweg zich doortrekken tot in Destelbergen.

…maar de traagste auto’s reden nog trager

In plaats van naar de mediaan te kijken kunnen we ook in kaart brengen hoe snel de 10% traagste personenwagens reden. Dat zijn de wagens die stonden aan te schuiven, wanneer de files vanuit het Gentse deel wan de steenweg overlopen tot in Destelbergen.

Richting Gent, tijdens de avondspits, is de impact dan ook significant:

• de snelheid van de traagste auto’s daalt met ongeveer een kwart;

• de snelheid van de traagste auto’s is zeer onbetrouwbaar (zie schommelingen grijze lijn), zoals ook reeds duidelijk was uit de cijfers van De Lijn. Ge kunt vertrekken, en wanneer ge toekomt is moeilijk te voorspellen.

In de richting van Destelbergen is er (op basis van de beperkte metingen voor het wijkmobiliteitsplan) slechts een lichte daling van die traagste voertuigen te zien. Niet onlogisch: zij komen net uit de trechter ter hoogte van de Herlegemstraat.

Conclusie

Op basis van bovenstaande cijfers kunnen we enkele conclusies trekken over het wijkmobiliteitsplan Dampoort-Oud-Gentbrugge voor Destelbergen.

1. De meeste negatieve effecten (en bijhorende foto’s op sociale media) zijn waargenomen tijdens de eerste weken na de invoering.

2. Het aantal auto’s op de Dendermondesteenweg nam af, voornamelijk richting Destelbergen.

3. De doorsnee snelheid op de steenweg, ook tijdens de spits, veranderde nauwelijks op het grondgebied Destelbergen.

4. Maar: er waren (bijna) dagelijks korte momenten waarop de files overlopen tot in Destelbergen.

De studie die Stad Gent liet uitvoeren verwoordt het als volgt:

“De balans tussen de verkeers- en verblijfsfunctie op de Dendermondsesteenweg is niet verbeterd. De verkeersdruk op deze centrale verkeersas is toegenomen, met als gevolg files en een verslechterde doorstroming van het openbaar vervoer.”

In navolging daarvan liet nieuw schepen van mobiliteit Joris Vandenbroucke in november ‘25 enkele wijzigingen doorvoeren die een positieve impact moeten hebben op de doorstroming van het verkeer.

Jammer genoeg zijn er enkele conclusies die we niet kunnen trekken, die mogelijks het gevolg kunnen zijn van het moeilijker maken van gemotoriseerd verkeer naar Gent(brugge):

• Heeft er een modal shift plaatsgevonden? Zijn Destelbergenaars zich meer via de fiets gaan verplaatsen? Dat is moeilijk te meten: eerst en vooral lijken de gemeten cijfers alle kanten op te springen, en ten tweede: fietsers rijden eerder via het jaagpad of de Herlegemstraat, waardoor ze niet gemeten worden.

• Is het sociaal (en commercieel) leven van Destelbergen zich lokaler beginnen afspelen? Spreekt men meer lokaal af op café (het zijn er niet veel), en gaat men meer lokaal winkelen, in plaats van zich naar Gent te verplaatsen?

Niet alleen kunnen we die vragen niet beantwoorden, het bestuur heeft dit dispuut met Gent ook nooit aangegrepen om een duidelijk visie uit te werken die bepaalt hoe we omgaan met de (onvermijdelijke?) verstedelijking van onze gemeente. Twee jaar lang heeft het bestuur (met de burgemeester op kop) wild rond om zich heen geschopt zonder concrete eisen te formuleren inzake mobiliteit in Eenbeekeinde. Op mijn vraag waarom dat zo is kreeg ik zowel van het politiek bestuur als van de administratie het antwoord dat het “niet de taak is van Destelbergen om alternatieve scenario’s uit te tekenen.”

Dat gaat volledig voorbij aan de realiteit dat de mobiliteit op de Dendermondesteenweg, al voor de invoering van het Gentse wijkmobiliteitsplan, al rampzalig was. In de archieven van de DSMG vond ik enkele artikels over hoe men naar deze buurt keek pakweg 20 jaar geleden. “Tegen het einde van 2006 zal de Dendermond[s]esteenweg niet langer de drukke verbindingsweg zijn die ze nu is maar een hoofdstraat-met-woonkwaliteit.” (Passe Partout van 25/02/2004)

De gezellige boulevard met bomen die men voor ogen had is het niet geworden. Integendeel. Maar de beleidsplannen, en de keuzes die zich opdringen, worden niet gemaakt.

Het hele debacle rond het wijkmobiliteitsplan legde dan ook bloot hoe visieloos onze gemeente omgaat met mobiliteit en ruimtelijke ordening. Er is geen beleid dat voorop stelt hoe we willen dat ons dorp er uitziet binnen pakweg 20 jaar. Onze ruimtelijke documenten zijn hopeloos verouderd6, en de vernieuwing ervan staat zelfs niet in het bestuursakkoord. Liever de kop in het zand en hopen dat alles zoveel mogelijk hetzelfde kan blijven, dan duidelijke keuzes te durven maken.

Samenvatting

• Nationale en internationale organisaties pleiten al jaren voor de terbeschikkingstelling van gezonde voeding op school om zo een gezond voedingspatroon aan te leren.

• De Vlaamse regering trekt 73 miljoen euro uit om gezonde voeding aan te bieden op scholen, op voorwaarde dat lokale overheden ook hun duit in het zakje doen.

• Een gezin kan zo per kind meer dan 150 euro per jaar besparen.

• De huidige schepen van onderwijs in Destelbergen wil niet met de nodige centen over de brug komen. Hierdoor betaalt elke Destelbergenaar voor de gezonde voeding in de deelnemende gemeenten, zonder er zelf te ontvangen.

• Vooruit 9070 vraagt om juiste informatie in te zamelen, en de projectsubsidies voor gezonde voeding op school opnieuw voor te leggen op taskforce onderwijs.

De Vlaamse regering, met bevoegd minister Caroline Gennez, maakt sinds dit jaar zo’n 73 miljoen euro vrij voor gezonde voeding op school.

Per leerling, per schooljaar: voor elke 72,94 euro (het lokale aandeel) dat een gemeente spendeert aan gezonde voeding op school, wil de Vlaamse overheid daar 97,25 euro bovenop doen.

• Elke school beslist apart of ze deelneemt.

• Scholen en lokale besturen kunnen kiezen of ze samenwerken. Maar theoretisch gezien kan elke school apart beslissen hoe ze dat geld besteden: dat kan dienen voor schoolsnacks, maar ook warme maaltijden kunnen uitgebreid of gezonder gemaakt worden.

• Er mogen ook logische grenzen gesteld worden aan de deelnemende leerlingen: bv. enkel kleuteronderwijs, of enkel tot een bepaalde leeftijd.

• Het is niet de bedoeling dat leerkrachten fruit zitten snijden of ‘n plat chaud staan koken. Lokale besturen hebben de taak om alles te coördineren

• Het lokale aandeel mag bestaan uit: bijdragen van oudercomités, bijdragen van de scholen, sponsoring van (lokale) bedrijven of organisaties, werkings- en logistieke kosten die het lokale bestuur maakt, kosten gemaakt in het kader van reeds lopende projecten, maar ook andere subsidies (zoals Oog voor Lekkers).

• Na de eerste deadline, drie weken na aankondiging, waren reeds 60.000 leerlingen ingeschreven.

Met dat bedrag, en ongeveer 144 volledige, en 36 halve schooldagen per jaar zit ge aan…

HOERA, EEN EURO PER SCHOOLDAG PER KIND!

Ge kunt daar cynisch over doen, of ge kunt optimistisch zijn en kijken hoe een euro per dag het verschil kan maken, en daar een volledig gezonde-voedingsbeleid rond in elkaar boksen. Want het is nodig.

Junk food en snoep is overal

Dat het nodig is, dat komt niet uit de lucht gevallen. In mei van dit jaar publiceerde UNICEF het Child Nutrition Report. Conclusie: wereldwijd zijn kinderen te dik, en eten ze véél te veel ongezonde troep. Waarom? Omdat het zo alom beschikbaar is. Het rapport doet acht aanbevelingen, waarvan deze: maak gezonde voeding beter beschikbaar, zoals op scholen.

En ook Sciensano, die ge waarschijnlijk nog kent van tijdens de pandemie, deed daar een onderzoek naar op vraag van het Vlaamse departement Zorg. Zij onderzochten hoe buurten toegang hadden tot (on)gezonde voeding.

Conclusie: jaar na jaar verslechtert de situatie en neemt de beschikbaarheid van gezonde voeding af.

Sciensano deed ook nog een onderzoek naar de impact van de aanwezigheid van ongezonde voedingspunten op het BMI (verhouding tussen gewicht en lengte) van kinderen. In dat rapport concludeerden ze dat er een verband is tussen de aanwezigheid van junk food en lichaamsgewicht bij kinderen.

Er werd een positief verband gevonden tussen de densiteit van fastfood, afhaal- en bezorg restaurants en de densiteit van gemakswinkels aan de ene kant en de gemiddelde BMI en het percentage leerlingen met overgewicht aan de andere kant. Dit verband werd gevonden voor kinderen jonger dan 6 jaar en kinderen tussen 6 en 12 jaar. […] voor elk additioneel fastfood, afhaal of bezorg verkooppunt binnen een 500m wandelafstand van de schoolingang, de gemiddelde BMI van de kinderen 6-12 jaar van die school […] stijgt..

MOS, een Vlaamse instelling die helpt, “om van je school een milieuvriendelijke en duurzame leer- en leefomgeving te maken, samen met de leerlingen, het schoolteam en het netwerk van de school” werkt rond duurzame voeding stelt dat scholen een belangrijke schakel zijn bij de ontwikkeling van een evenwichtig voedingspatroon.

Wat kan die euro per schooldag daar aan veranderen?

Laten we direct realistisch zijn. Hoezeer Vooruit tijdens de verkiezingen hamerde op warme maaltijden: met één euro per dag koopt ge geen gezonde warme maaltijd. En ook de vereiste voorzieningen zijn onvoldoende aanwezig om dat in de meeste gemeenten uit te rollen. Dat wil niet zeggen dat er geen probleem is. Want momenteel zitten de scholen in onze gemeenten allemaal bij een andere leverancier, en leggen hun busjes dagelijks tussen de 20km en de 60km af om die maaltijden in Destelbergen te krijgen.

Maar de schoolsnacks (‘s middags en ‘s avonds) kunnen we zeker onder de loep nemen.

Hebt ge u zich ooit al afgevraagd hoeveel het kost om uw kind elke dag twee snacks mee te geven naar school? Ik wel, want ik heb hier een vijfjarige rondlopen. Waar ik van omver viel: het is goedkoper om uw kind elke dag een variatie aan ultrabewerkte koeken mee te geven, dan een variatie aan vers fruit.

Ik nam de proef op de som en ging naar het Destelbergse filiaal van een niet-nader-benoemde Duitse keten die rijmt op Knaldi.

Daar zocht ik naar de goedkoopste producten binnen hun categorie, die ook transporteerbaar, en zonder klodden eetbaar zijn door een vijfjarige (sorry pruim, perzik en nectarine). Zoals ge kunt zien: enkel een banaan is goedkoper dan een reeks van koek en gebak.

Wie twee keer koek en gebak meegeeft met zijn of haar kind, die kan er zich vanaf maken voor 40 cent, per schooldag. Gerekend over alle schooldagen, geeft een gezin met twee kinderen jaarlijks ~194 euro uit wanneer men tweemaal koek of gebak meegeeft1. Een gezin dat vers fruit wil voorzien betaalt 73% meer, met ~334 euro per jaar.

Dat is… *tromgeroffel* … ongeveer ÉÉN EURO per schooldag per kind. Geen toeval.

Kortom:

• De Vlaamse subsidies, cogefinancierd door de lokale overheden, dekken de prijs volledig af.

• Door het aanbieden van schoolsnacks te organiseren op het niveau van de school, en met coordinatie van de gemeente, spaart een gezin per kind 167 euro uit. Een gezin met 2 kinderen spaart 334 euro per jaar uit.

• Interessant: dat betekent dat ouders niet langer fruit moeten staan snijden tijdens de ochtendrush.

• Óók interessant: lokale overheden kunnen hier een korte-ketenverhaal van maken.

  ---

Lees ook

Bon, wat houdt Destelbergen tegen?

Dat vroeg ik me ook af. Daarom ging ik eerst gaan kijken in het bestuursakkoord. Voor deze legislatuur, in het akkoord tussen Open VLD en N-VA, voor de periode ‘25-’30 lezen we het volgende:

Datzelfde MOS, waar we het hoger al over hadden, stopt vanaf september 2026 met bestaan. Laten we eerlijk zijn, het is een platte besparingsoperatie van 2.5 miljoen euro, maar dit argument van bevoegd minister Brouns (CD&V) snijdt wel hout:

We stellen vandaag vast dat heel wat scholen duurzaamheid ondertussen structureel hebben verankerd in hun werking en kunnen daarvoor gebruikmaken van andere ondersteuningskanalen.

Met andere woorden: voor elk van de negen thema’s vallen er wel ergens subsidies los te peuteren. Zo ook rond duurzame voeding: lokale overheden, en de scholen op hun grondgebied, kunnen namelijk gebruik maken van die projectsubsidies gezonde voeding van minister Gennez (Vooruit).

Dus waarom doet onze gemeente niet mee?

Op de gemeenteraad van 23 oktober ‘25 ondervroeg ik de bevoegde schepen, Eva Rombaut (N-VA), waar al heel wat intern mailverkeer aan vooraf ging.

Ik weerleg hieronder haar argumenten.

Argument 1: te veel werk voor de leerkrachten

Scholen kunnen die taak er niet bijpakken.

Het is net de bedoeling dat scholen integraal ontzorgd worden. Zij moeten ervoor zorgen dat het onderwijzend personeel er geen extra werk bij krijgt. Men wil de lokale besturen inschakelen zodat er een incentive is om de verse producten ook lokaal te gaan sourcen. Met andere woorden: om korte-keten-projecten op te zetten.

Argument 2: dat kost te veel

Alles wat wij als lokale overheid en scholen reeds uitgeven mogen we niet meerekenen in de cofinanciering. Dat zou ons 158.000 euro kosten. Ook hebben wij geen personeel om dat te cöordineren. Met andere woorden: wij willen dat niet betalen.

Ik heb uitgebreid contact gehad met het kabinet van minister Gennez en ik kan bevestigen: bestaande projecten, en reeds lopende subsidies (zoals Oog voor Lekkers), komen wel degelijk in aanmerking. Nog meer goed nieuws: ook personeelskosten tellen als eigen deel. Dat dit niet zou mogen is een misverstand dat ontstaan is door een foute communicatie van de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten2.

We kunnen de volgende vlugge berekeningen al maken:

• Op basis van informeel bekomen cijfers weet ik dat er alvast in 1 school is waar het oudercomité 11,6 euro per kind aan fruit betaalt.

• Ook met Oog voor Lekkers hebben we nog eens 8,0 euro per kind.

• Stel dat je 1 ambtenaar voor 20% betaalt om de logistiek te regelen en de korte keten op te zetten, dan kom je ruwweg op 4,4 euro per kind3.

Als je die bedragen optelt voor 2172 kinderen, dan kom je reeds aan ~52.000 euro. Dat betekent dat er nog slechts 106.000 euro gevonden moet worden.

Dat lijkt veel, maar dat is het eigenlijk niet. Dat is ongeveer 7,5 euro per stemgerechtigde Destelbergenaar, per jaar. Of, als ge 80 jaar schikt te worden: 465 euro doorheen heel uw leven. Daar tegenover staat dan wel dat, indien ge twee kinderen grootbrengt, 3000 euro4 minder moet betalen5 aan schoolsnacks.

Argument 3: scholen doen al genoeg rond gezonde voeding

“Onze scholen hebben hier geen interesse in, want ze doen al heel veel rond gezonde voeding. We willen hen zelf de keuze geven.”

Op de Taskforce Onderwijs van 16 mei 2025 heeft de schepen verkondigd dat het lokale bestuur geen interesse heeft. De mening van de scholen is eigenlijk nooit gevraagd. Logisch: als een lokaal bestuur aangeeft dat ze geen interesse hebben, dan heeft het ook geen zin meer om het aan de scholen te vragen. It takes two to tango.

Eerst en vooral is het niet nodig dat elke school deelneemt. Meer nog, een lokaal bestuur kan zelf een groeipad uittekenen, waardoor men de deelnemende scholen één voor één laat instappen. Ook een logische afbakening (zoals enkel kleuters) is mogelijk.

Ik geloof ook niet dat het nodig is om alle scholen te laten deelnemen. Het profiel van de scholen op ons grondgebied loopt nogal ver uiteen. Uit de rapportage van de Vlaamse overheid over de leerlingenkenmerken6 leren we bijvoorbeeld dat het aandeel van de leerlingen dat in aanmerking komt voor een schooltoeslag sterk verschilt.

Tot 40% van de leerlingen van de Gemeentelijke Basisschool, Pius X en De Klaver komen in aanmerking voor een schooltoeslag. Dat verschilt sterk van de andere drie scholen: de Sportbasisschool, Wonderwijs en De Parel.

Ge kunt uzelf deze vragen stellen:

• Is het nodig om de kinderen van ouders te subsidiëren die zonder problemen gezonde snacks kunnen aanbieden?

• Door coordinatie op lokaal niveau te trekken bestaat de kans dat ge die verantwoordelijkheden wegpakt van een goed-functionerend oudercomité. Is dat nodig, wetende dat hun werking ook voor samenhorigheid, en verbintenis7 zorgt?

De vraag stellen is ze beantwoorden: niet alle scholen hebben hier nood aan.

En nu?

Op basis van de interpellatie op de gemeenteraad van 23 oktober ‘25 blijft de schepen overtuigd van de feiten die zij voorgeschoteld kreeg: dat personeelskosten, lopende projecten en bestaande subsidies niet in aanmerking komen voor het eigen deel.

Vooruit vraagt dat de bevoegde schepen:

1. contact opneemt met het kabinet van minister Gennez, om zo correcte informatie te verzamelen.

2. de garantie biedt aan de scholen in Destelbergen dat zij niet zullen belast worden met een extra takenpakket indien zij wensen in te tekenen op de projectsubsidies.

3. de projectsubsidies opnieuw ter stemming brengt op de taskforce onderwijs.

Op deze manier hoop ik dat enkele scholen kunnen warmgemaakt worden om alsnog gezonde voeding aan te bieden op school en ouders te ontzorgen, en dat ze intekenen op de projectsubsidies in juli 2026.

• Op basis van een negatief advies van de provinciaal omgevingsambtenaar heeft de ontwikkelaar van de Nederbroeken-site die, in samenwerking met de gemeente, een nieuw sportcomplex moet bouwen, zich teruggetrokken. De kans was miniem geworden dat het project in zijn huidige vorm nog vergund zou geraken.

• Heel wat van de argumenten in het advies waren al lang gekend via bezwaarschriften en participatietrajecten. Toch heeft het gemeentebestuur deze altijd genegeerd.

• Er is al een half miljoen euro uitgegeven aan de plannen, studies en promotie van het project.

Ge moet waarschijnlijk onder een steen hebben geleefd als ik nu met de deur in huis val: maar de Nederbroeken-site, met vijf kunstgrasvoetbalvelden, tribune, acht padelvelden, turnzaal en parking komt er niet.

Inderdaad.

Op 18 augustus 2025 leverde de provinciale omgevingsambtenaar met de volgende woorden een negatief advies af inzake het dossier voor de vergunning van de Nederbroek-site.

Op basis van de aanvraag met omgevingsvergunning-referentie 202407610 dient de omgevingsvergunning te worden geweigerd.

En dan?

Awel, dit advies wordt afgeleverd aan de deputatie. Dat zijn “de bazen” van de provincie Oost-Vlaanderen, en die meerderheid wordt momenteel gevormd door N-VA, Vooruit en CD&V. Zij moesten namelijk beslissen of die site vergund kan worden. In de meeste dossiers (maar zeker niet altijd) is zo een advies doorslaggevend bij hun beslissing.

Hoezo, mag de burgemeester van Destelbergen en diens schepenen dat niet zelf kiezen waar zij 5 kunstgrasvelden willen aanleggen?

Ja, en nee. Op 26 november 2024 kende het schepencollege van Destelbergen de vergunning toe1. Maar een groep van 75 buren van de site, en minstens 1 VZW gingen tegen deze beslissing in beroep bij de provincie, waar het ontvankelijk is verklaard. Met andere woorden: wat in het beroep stond leek wel aannemelijk en moest verder onderzocht worden.

Hierop volgden twee adviesrondes. Na de eerste ronde paste de ontwikkelaar de projectinhoud aan om deels tegemoet te komen aan de intussen ingewonnen adviezen. Maar ook na de tweede adviesronde motiveerde de provinciaal omgevingsambtenaar dat het nog niet voldoende was.

Na het afleveren van dit advies heeft de ontwikkelaar (of eerder: een consortium van ontwikkelaars en promotoren) vorige week besloten om er de stekker uit te trekken.

Zijt ge al curieus waarom de ambtenaar een negatief advies afleverde, en of men dit kon voorkomen?2

Dát onderzoeken we in dit blogbericht.

Wat staat er in het verslag van de provinciale omgevingsambtenaar?

Het verslag is 90 bladzijden lang. En hoewel het lijkt alsof het negatieve advies slechts gebaseerd is op details, is het belangrijk om tussen de lijnen van het advies te lezen. Dat laat in alle opzichten uitschijnen dat er ondoordacht en haastig te werk is gegaan.

‘t Is daar een natte bedoening

Ik weet niet of ge in het tussenseizoen al eens op die akker zijt gaan rondlopen, maar dan is dat daar een drassig boeltje. En dat wordt ook bevestigd in het advies (19 maart 2025) dat door de Dienst Integraal Waterebeleid werd afgeleverd ihkv het beroep. Daar stond te lezen dat het gebied zich in pluviaal overstromingsgevoelig gebied ligt: dat wil zeggen dat het kan overstromen als het eens goed regent. Zeker die grachten die door de site lopen kunnen problematisch zijn.

De maatregelen die in de initiële vergunningsaanvraag worden voorgesteld om aan deze problematiek tegemoet te komen zijn volgens het advies onvoldoende. Echter: de Dienst gaf aan dat een positief advies mogelijk is indien aan een batterij aan voorwaarden wordt voldaan.

En daarom diende de ontwikkelaar een gewijzigde projectinhoud in. In plaats van 60 cm, zou de hele site 90 cm (!) opgehoogd worden. Desondanks bleek er nog één probleempje. Heel die site 90cm ophogen, in de buurt van die gracht, dat mag wettelijk gezien niet, tenzij de beheerder van de gracht dat toestaat. En voor die gewijzigde projectinhoud had de beheerder van de gracht (Polder van Belham) geen formele toestemming gegeven🤷‍♂️.

Het ontbreken van een grondige motivatie waarom artikel 1.3.2.2.4° van het Waterwetboek niet van toepassing is voor de aanzienlijke reliëfwijziging (90 cm), feeder en betonverharding die zich bevinden in de 5 meterzone voor erfdienstbaarheden.

De mobiliteitsstudie rammelt

Eind vorig jaar, nog voor de vergunning werd toegekend, schreef ik al dat de gebruikte parameters in de mobiliteitsstudie (MOBER) wel erg ambitieus zijn. De helft van de voetballers van KFV Hedes zou met de fiets komen, en turnclub Athena zet vollenbak in op carpooling. Gezien de gevaarlijke fietsroutes naar de site en de complete afwezigheid van openbaar vervoer leek me dat sterk.

De Dienst Mobiliteit van de provincie Oost-Vlaanderen treedt mij hierin bij.

Verder, merkt die zelfde dienst op, zijn andere attractiepolen zoals Harry Malter en de Surfput niet meegenomen.

Fietsers worden aan hun lot over gelaten

Ook schreef ik over het argument van de Fietsersbond dat het combineren van fietsverkeer & autoverkeer in de oprijlaan en op de parking gevaarlijk is. En dat het omwisselen van de parking en de groene zone een uitstekende suggestie was, waardoor auto’s en fietsers grotendeels gescheiden worden van elkaar.

Op 10 februari ‘25 kregen alle gemeenteraadsleden, mezelf incluis, de kans om vragen te stellen aan de ontwikkelaars. In die sessie kreeg ik te horen:

“We hebben ervoor gekozen om dat als een woonerf aan te leggen. Dat wil zeggen dat we geen afscheiding maken tussen gemotoriseerd en fietsverkeer. […] We hebben dit met de mobiliteitsexpert onderzocht en als we fietspaden zouden aanleggen, dan zakt de verkeersveiligheid, want de aanleg van een woonerf zorgt ervoor dat men de trage weggebruiker absoluut voorrang geeft.”

U leest het: het niet scheiden van de fietsers van het gemotoriseerd verkeer is zogezegd veiliger dan een apart fietspad. Bon, laten we zeggen dat de provinciale mobiliteitsdienst het daar niet mee eens is.

Ironisch is dat de provinciaal omgevingsambtenaar aangeeft dat een planaanpassing hier een oplossing kan bieden.

Een “groene site” of een “site in het groen”?

Op de informatiepagina over Nederbroeken kunt ge ‘t volgende vinden.

In nagenoeg alle communicatie spreekt ben over een “groene site”. Ook maakt men in de projectplannen gewag van groene doorzichten. Ik ga eerlijk zijn, ik had ook nog nooit van de term gehoord. Maar mijn AI-assistent zegt er alvast dit over:

Het concept draait om het behoud en de creatie van openheid in de bebouwde omgeving, zodat bewoners en passanten vanuit hun huis, straat of openbare ruimte een duidelijk zicht hebben op het landschap, parken, tuinen of andere groene elementen.

De provinciaal omgevingsambtenaar schrijf hierover dat er van die groene doorzichten maar weinig te merken is. Hoewel de site omringd wordt door bomen, en er een parkje aangelegd wordt, is er op de rest van de site eigenlijk geen groen aanwezig: niet tussen de gebouwen, niet tussen de voetbalvelden.

Dat wordt duidelijk op de 3D-beelden die gemaakt werden ter promotie van de site: veel groen rond de site, maar nagenoeg niks tussen de voetbalvelden of de gebouwen.

Als ge dat vergelijkt met de initiële plannen uit 2021, dan ziet ge dat er expliciet gekozen is om geen bomenrijen (met sfeerkamers) aan te leggen. Dat kan bijna niet anders, als ge vijf voetbalvelden met stadium, 8 padelvelden, cafétaria en parking wilt aanleggen met een park als schaamlapje.

Kijk ook eens naar de nieuwe site in Oudsbergen (fusiegemeente Opglabbeek), dat dit jaar zijn deuren opende. Daar is er aanplanting tussen alle sportinfrastructuur.

Bon, is dat zo erg?

Ik ben geen expert, maar het argument houdt wel steek als ge over een lengte van meer dan 100 meter geen enkele boom ziet staan. Als dit het enige probleem was, dan ben ik er zeker van dat het advies (voorwaardelijk) positief zou zijn.

Echter, het plan dat voorlag is eerder “een site in het groen” dan een “groene site”.

Had dit kunnen voorkomen worden?

Nagenoeg alle elementen die in het advies worden aangehaald waren gekend. Ze kwamen aan bod in de bezwaarschriften of in de participatieraden die de gemeente organiseerde in samenwerking met een externe partner.

Op twee manieren had dit debacle kunnen voorkomen worden:

• Luister naar de bevolking, alvorens ge overgaat tot de vergunning;

• Integreer het sportlandschap in bestaande en nieuwe woon-, werk en recreatie-infrastructuur.

Luister naar de bevolking voor ge het dossier vergunt

Ik vind het lovenswaardig dat men in 2021 is gestart met brainstormsessies en rondetafelgesprekken om de site vorm te geven. En hoewel er heel wat dingen aan bod zijn gekomen die ook in het finale plan terug zijn te vinden, zijn er ook tal van zaken uit de lucht komen valen.

En in 2024, een verkiezingsjaar, moest het plots snel gaan. De hele site werd in november ter vergunning voorgelegd, terwijl de verdere participatietrajecten nog moesten beginnen.

Zo heb ik deelgenomen aan één van de sessies omtrent mobiliteit. Daar werden de deelnemers opgedeeld in vier groepen, om feedback te formuleren op tal van knelpunten en voorstellen. Op het einde heb ik van heel wat geproduceerd advies foto’s genomen.

Ik kan met zekerheid zeggen: omtrent het scheiden van fiets & autoverkeer, en het omwisselen van de autoparking met de groenzone was iedereen het eigenlijk eens.

Zorgen voor gescheiden voet-, fiets en autostraat of inrichting fietsstraat.

Parking verlegen naar parkzone, groter parking + beter toegang via magerstraat naar de parking.

En tot slot nog vier stemmen voor het omwisselen van parking en speelweide.

En dat stond ook zo in het verslag van de externe participatie-adviseur.

Maar geloof mij, ge voelt u echt een complete idioot als ge daar zit terwijl de vergunning eigenlijk al was toegekend in november 2024. Het college van burgemeester en schepenen liet alle (vaak goedbedoelde) bezwaren van zich afglijden en deed alsof ze geen enkele impact hadden op de afbakening van het plan. In de vergunning repliceerden ze als volgt:

Eén participerende deelnemer uitte zijn frustratie als volgt:

Start met een visie, niet met een project

De hele Nederbroek-site werd aangekocht in het vorige decennium, en moest een antwoord bieden op de noodzakelijke verhuis van KFC Heusden. In het initiële plan stonden dan ook twee voetbalvelden en een kantine, met een mogelijk “minimaal te vermarkten zone”.

Zoals ge kunt zien zien:

• veel groene doorzichten;

• de gracht kan ongehinderd stromen;

• de voetbalvelden liggen buiten het pluviaal overstromingsgebied;

• een zestal toegangswegen voor fietsers en voetgangers.

En het decentraliseren van de verschillende sportfaciliteiten, in plaats van ze te clusteren in een moeilijk te bereiken monstersite, is dan ook in lijn met het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan (GRS) dat tot vandaag nog steeds van kracht is.

Hoewel het GRS niet juridisch bindend is, legt de provinciaal ambtenaar hier correct de vinger op de wonder.

Het argument kwam ook terug in één van de bezwaarschriften die het college van burgemeester en schepenen moest behandelen bij de de vergunningsaanvraag. In plaats van de vlucht vooruit te kiezen, heeft men de kop in het zand gestoken. Men deed alsof ze er niks mee te maken hebben.

Meer nog, in plaats van die gedecentraliseerde visie door te trekken, besloot men als kers op de taart in de beroepsfase om nog een skatepark toe te voegen. Ook daarover had de provinciale ambtenaar iets te zeggen:

Wanneer ik aan de Nederbroeken-site denk, dan denk ik aan de de vele voorbeelden in de bestseller “How Big Things Get Done” van Bent Flyvbjerg. Dat boek beschrijft de verschillen tussen projecten die op tijd en binnen budget worden opgeleverd, en projecten die daar niet in slagen.

Belangrijk hierin is commitment fallacy: de menselijke neiging om te blijven investeren in een project of beslissing, zelfs wanneer nieuw bewijs aantoont dat dit een slechte keuze is.

“Purposes and goals are not carefully considered. Alternatives are not explored. Difficulties and risks are not investigated. Solutions are not found. Instead, shallow analysis is followed by quick lock-in to a decision that sweeps aside all the other forms the project could take. […] If you want to win a contract or get a project approved, superficial planning is handy because it glosses over major challenges, which keeps the estimated cost and time down, which wins contracts and gets projects approved. But as certain as the law of gravity, challenges ignored during planning will eventually boomerang back […] It is politics, resulting in failure by design.”

Op het moment dat FC Destelbergen, net zoals KFC Heusden, op de deur klopte voor nieuwe voetbalinfrastructuur, en Athena te groot werd voor Bergenmeers had men de reflex om alles te bundelen en verder te werken op de initiële plannen die voorlagen voor de Nederberbroek-site.

Gezien de omvang van de verwachtingen was dit best gewaagd. Mijn vermoeden is dat ook heel wat projectontwikkelaars dit aanvoelden, waardoor er uiteindelijk maar één partij intekende op de openbare aanbesteding. Alle leden van het consortium hadden dan nog eens banden met Destelbergen. Het is bijna alsof onze gemeente moest smeken om een ontwikkelaar te vinden.

Verstandiger zou geweest zijn om de verschillende uitdagingen individueel te benaderen, en binnen een breed ruimtelijk kader in te passen: waar willen we naartoe met 9070? De burgemeester heeft op alle manieren al duidelijk gemaakt dat we geen aansluiting zoeken met Gent. Maar tegelijk is ze bereid het dorpse karakter van onze gemeente op te offeren door het hier te laten volbouwen met witte torens en een gigantische sportsite.

En kijk. Het moest eens foutlopen. En vooral: tegen welke prijs?

1. De prijs van het ontwerp: Meer dan 300.000 euro.

2. Juridische kosten: ongeveer 50.000 euro.

3. De prijs van het masterplan: 41.000 euro.

4. Participatietraject: 15.000 euro

5. Promotie: 15.000 euro

6. Diverse studies: kleine 100.000 euro

Dat leest u goed. Een half miljoen werd reeds uitgegeven ter realisatie van dit project. Terwijl ik meerdere malen, op verschillende momenten, in verschillende settings heb gevraagd naar de diverse financiële risico’s die verbonden waren aan dit project. Geen enkele keer is dit ter sprake gekomen.

Ge zou bijna willen dat het project in zijn huidige vorm er toch komt, zodat die kosten gerecupereerd worden3.

Maar serieus: als we opnieuw naar de tekentafel gaan, dan hoop ik dat er opnieuw wordt nagedacht over de alternatieven. Dat we niet alles bundelen, maar het sportlandschap integreren in de bestaande en nieuwe woon-, werk-, en recreatie-infrastructuur. En ja, dat zal, jammer genoeg, een werk van lange adem zijn. Onze sportclubs verdienen beter. Uw kinderen verdienen beter. U verdient beter.

En dat is geen kleine ingreep: wij, burgers van Destelbergen, mogen op zes jaar tijd samen bijna 9 miljoen euro extra ophoesten. En dat werd zonet gestemd op de Gemeenteraad.

In zeven talen gezwegen over het onvermijdelijke

De meerderheidspartijen verkopen u dat er een belastingsverhoging nodig is voor de rioleringswerken, om de vernieuwde reductiedoelstellingen te halen.

Alsof die uit de lucht komen gevallen.

Laat u niets wijsmaken: Al meer dan 15 jaar weet het bestuur dat deze werken eraan komen, en dat ze duurder zouden uitdraaien dan initieel geraamd. Het zoneringsplan, dat de basis vormt voor deze investeringen, werd namelijk al in 2008 opgemaakt. De vernieuwe reductiedoelstellingen, zijn in 2022 goedgekeurd.

Toch heeft het college van burgemeester en schepenen deze projecten keer op keer voor zich uit geschopt. Dat ze er maar al te goed van wisten, staat zelfs zwart op wit in het bestuursakkoord: “ondanks de veranderende regelgeving en enkele zware investeringen (zoals grote wegenis- en rioleringswerken)”.

Het verweer op de gemeenteraad van 19 juni ‘25? “Wij hebben die hogere ramingen van Farys ook nog maar net gekregen.”

Da’s best een knullige uitleg. De gemeente sleept deze projecten al jaren mee. Het hangt als het ware als een zwaard van Damocles boven ons hoofd. Bij elke stap blijkt dat de kost nóg hoger uit te draaien. Er is inflatie in de bouwmaterialen geweest. De vernieuwde reductiedoelstellingen en de versnelde uitrol scherpen de verwachtingen alleen nog maar aan. Heel wat gemeenten kampen met hetzelfde vraagstuk.

Het klimaatactieplan van Farys wijst op de gevaren.

Een rapport van de Vlaamse Milieumaatschappij.

Het advies van de SERV, zegt identiek hetzelfde.

Uit het antwoord op een parlementaire vraag van Aimen Horch (Groen).

Iedereen die zich een beetje bezighoudt met de watertaken van de gemeente kon zien dat hier hommeles van ging komen. Het bestuur van Destelbergen heeft zijn kop in het zand gestoken, en de opgebouwde reserves opzijgezet voor hun eigen pet projects.

Maar de eigen loftrompet blazen over uw centen

Tegelijk staan beide verkiezingsprogramma’s van de meerderheidspartijen, en hun bestuursakkoord, bol van fiere verkondigingen over de lage belastingsdruk in Destelbergen, en dat die ook zo zullen blijven.

Ik kan het niet anders omschrijven dan als bedrog. En als het geen bedrog is, dan is het groteske onkunde.

Want wat doen de meerderheidspartijen ondertussen met uw geld? Ze beweren dat de extra miljoenen dienen om rioleringswerken te betalen, maar de realiteit is anders. Die extra miljoenen zijn vooral nodig om de prestigieuze voetbaltempel te Nederbroek te bouwen die Open VLD al twee verkiezingen lang belooft aan haar achterban. Alles aan dit potsierlijke project getuigt van slecht bestuur – en nu komt ook nog eens bovendrijven dat elk gezin jaarlijks meer dan 100 euro mag ophoesten voor de voetbaldromen van het bestuur.

Waar deze meerderheid in uitblinkt, zijn ostentatieve projecten: de afschaffing van de gezinsbelasting, een voetbaltempel, en ga zo maar door. Had men de gezinsbelasting niet afgeschaft, dan was een tiende van het bedrag voor de rioleringswerken betaald. Terwijl ze u met één hand een belastingverlaging geven, halen ze met de andere hand 9 miljoen euro extra op.

Maar bovenal: als die voetbaltempel er niet komt, dan moet er helemaal geen extra geld gezocht worden.

En vergeet niet: dit is nog niet het einde. Alle simulaties wijzen erop dat de vergrijzing in Destelbergen hard zal toeslaan, met een zware impact op de gemeentefinanciën. En dan zijn de gevolgen van de federale hervormingen nog niet eens meegerekend.

Bent u klaar voor de volgende belastingsverhoging?

En dan nog eens iedereen over één kam scheren

Ook goed om weten: een gezin zonder (of slechts één) kinderen zal meer betalen dan een gezin met kinderen. Een gezin zonder kinderen betaalt namelijk meer opcentiemen (en dus meer onroerende voorheffing) dan een gezin met kinderen omdat gezinnen met minstens twee gezinsbijslaggerechtigde kinderen recht hebben op een vermindering van de onroerende voorheffing.

Dat klopt. Een gezin zonder kinderen, dat waarschijnlijk geen gebruik zal maken van de nieuwe voetbaltempel, legt meer bij dan een gezin mét kinderen. Ikzelf woon in De Borrems, een sociale-koopwoningproject uit de jaren tachtig, met een KI van ongeveer 750, en ik heb één kind. Elke jaar zal ik een kleine 100 euro mogen ophoesten.

Even interessant: sinds 2019 kunnen gemeenten differentiëren in de opcentiemen. Dit betekent dat het gehanteerde tarief kan variëren volgens bepaalde criteria, zoals per buurt, per type onroerend goed (bebouwd/onbebouwd), volgens het kadastraal inkomen (KI), of op basis van het gebruik (privé, professioneel) of de hoedanigheid van de belastingplichtige (particulier, bedrijf).

Het bestuur kiest er echter voor om iedereen gelijk te behandelen. Elke burger zal hetzelfde tarief voorgeschoteld krijgen. Echter: Destelbergen is een gemeente met enkele zéér kapitaalkrachtige mensen en gigantische eigendommen. Als die belastingsverhoging dan toch echt moest gebeuren, dan is dit een enorm gemiste kans om hen progressief te belasten.

Neen aan de voetbaldromen van het bestuur

Wij, van Vooruit, geloven in een sterke rol voor de (lokale) overheid. Maar essentieel is wel dat enerzijds het geld van de burger met respect, zorg en transparantie beheerd wordt en anderzijds de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen.

Wanneer de uitdagingen zich opstapelen horen prestigeprojecten daar niet in thuis.

Het is dan ook hoog tijd voor eerlijk bestuur. Tijd om op te komen voor een beleid dat de noden van de burger, en niet de dromen van een handvol politici, centraal stelt. Die voetbalvelden hadden daar verdomme al moeten liggen.

Dat belet mij echter niet om in dit artikel al het belangrijkste uit te doeken te doen. De komende weken wordt dit artikel mogelijks dus nog aangevuld met nieuwe informatie.

Het bestuursakkoord werd opgemaakt in samenwerking met—uiteraard—een consultancybureau, en bestaat uit 27 bladzijden met 210 punten. Die zijn onderverdeeld in zes kernpijlers, met daaronder 23 thema’s.

Voor elk van die 210 punten heb ik gecontroleerd of:

1. het een verderzetting is van bestaand beleid (omdat het expliciet zo vermeld wordt, omdat het simpelweg de taak is van een gemeentebestuur, of omdat het in het vorig bestuursakkoord stond);

2. het slechts een intentie tot analyse, of “het bekijken” is: bijvoorbeeld “elke opportuniteit om extra te bebossen en biodiversiteit te creëren wordt onderzocht.”

3. het slechts een intentie tot optimalisatie1 is: bijvoorbeeld “we optimaliseren de schoolroutekaart voor onze schoolgaande kinderen.”

4. het zeer vaag of slechts een principe is, zoals: bijvoorbeeld “een bestuur is er voor en door haar inwoners. Wij willen onze inwoners de mogelijkheid bieden om inspraak te hebben.” 🤷

5. het een herhaling is van een eerder punt.

Wat niet in één (of meerdere) van bovenstaande categorieën valt beschouw ik als écht nieuw beleid.

Het resultaat: slechts een vijfde van de geformuleerde punten gaat over het voeren van nieuw beleid. Het moet zijn dat het hier zó goed is dat er weinig ingrepen nodig zijn.

In de volgende grafiek leest ge af hoeveel punten er zijn geformuleerd per thema, en hoeveel ervan nieuw beleid is.

Mobiliteit en kinderen steken er in aantal kop en schouders bovenuit. Maar het is toerisme waarvoor (procentueel) de meeste punten werden geformuleerd. Het is duidelijk dat het bestuur wil inzetten op de nabijheid van het (recent erkende) Natuurpark Scheldevallei en de Damvallei.

In dit artikel leest ge:

• Wat werd er niet gerealiseerd uit het vorige bestuursakkoord.

• Wat staat er opnieuw in het bestuursakkoord.

• Wat is er nieuw in het bestuursakkoord.

• Wat staat er niet in het bestuursakkoord.

  ---

Lees ook

Wat werd niet gerealiseerd uit het vorig bestuursakkoord?

Een tweetal dozijn punten uit het vorige bestuursakkoord werd niet gerealiseerd. Hieronder licht ik vijf belangrijke punten uit.

Bergenmeers

“Onze centrale site Bergenmeers zal ruimtelijk efficiënter worden ingevuld, rekening houdend met de centrumligging en daaraan gekoppelde functies zoals sport en recreatie, school en openbare functies.”

Zoals ik in een vorig artikel al schreef, is het belangrijk dat de mobiliteit aan de Nederbroek geen Bergenmeers 2.0 wordt. Dat heel de Bergenmeerssite een cacofonie van grijze blokken is geworden, met een wildgroei aan parkeersplaatsen, fietspadensuggestiestroken, zebrapaden en verkeersborden, dat werd ook beaamd in het bestuursakkoord van 2019. We zijn zes jaar verder: Er werd een (ronduit vernietigende) studie door Veneco uitgevoerd, maar er zijn alleen maar borden en markeringen bijgekomen.

Hoewel de herinrichting van de hele site geen onderwerp uitmaakt van de plannen, wordt de vertraging van de bouw van de nieuwe gemeentelijke basisschool als reden opgegeven.

Ruimtelijk beleidsplan

“Met het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan en het woonbeleidsplan als basis gieten we een nieuwe geïntegreerde beleidsvisie over ruimte en wonen in een ruimtelijk beleidsplan.”

Ruimtelijke ordening bepaalt voor een groot deel hoe een gemeente eruit moet zien. Dat is in mijn ogen één van de belangrijkste verantwoordelijkheden van een gemeentebestuur. Echter, onze gemeente heeft geen beste reputatie als het gaat over ruimtelijke ordening. Als er Ruimtelijke Uitvoeringsplannen (RUPs) worden gemaakt, dan gaat het over een lapke grond (cfr. RUP Bergenmeers, of RUP Kasteelsite Ter Burcht) en onze voormalige burgemeester en schepenen zijn door de correctionele rechtbank veroordeeld voor enkele vergunningsmisdrijven.

De laatste versie van ons gemeentelijk ruimtelijk structuurplan (GRS) stamt ook al weer uit 2008. Een visie op ruimtelijke ordening is duidelijk geen prioriteit. Hoewel de Vlaamse overheid oproept om een ruimtelijk beleidsplan op te maken en dat het verouderde GRS moet actualiseren (en vervangen), is er nooit werk van gemaakt. En zoals we later in dit artikel zullen zien heeft men in het nieuwe bestuursakkoord de ambitie zelfs niet meer geuit. Op een vraag daaromtrent van raadslid Ongena (cd&v) op de gemeenteraad van 23 januari 2025 antwoordde schepen Van Hende dat “dat niet wil zeggen dat ze ‘t niet zouden doen.” 🤷

Opwaardering Gecoro

“We geloven voluit in een pro-actieve en constructieve dialoog met onze burgers over een ruimtelijke visie voor onze gemeente. Per planningsproces voorzien we een gepast participatieproces en we herwaarderen de Gecoro. Vanuit die optiek wensen wij het Europees Charter Participatieve Democratie in Ruimtelijke Planningsprocessen te ondertekenen.”

De Gecoro, of Gemeentelijke Commissie voor Ruimtelijke Ordening, is een verplicht adviesorgaan op gemeentelijk niveau met als belangrijkste doel om advies te geven aan het college van burgemeester en schepenen, en de gemeenteraad over diverse aspecten van ruimtelijk beleid en stedenbouw.

Om alles met betrekking op ruimtelijke ordening zo participatief mogelijk te laten verlopen wilde men bepaalde richtlijnen invoeren waarmee men de artikelen uit het Europees Charter Participatieve Democratie in Ruimtelijke Planningsprocessen implementeert. Het gemeentebestuur heeft het charter echter nooit formeel ondertekend, en de implementatie is niet gebeurd.

Tevens kan men ook op andere manieren de Gecoro opwaarderen. Bijvoorbeeld door die intergemeentelijk (iGecoro) te maken, en daardoor expertise van buitenaf te kunnen krijgen. Ook dit is niet overwogen.

Vervoerregioraad

“De oprichting van de vervoerregioraad moet een efficiënter overlegplatform bieden. Wij willen onze lokale expertise benutten en het mobiliteitsbeleid van onderuit opbouwen.”

De verschillende gemeentes zijn opgedeeld in vervoerregio’s, waarbinnen het beleidsaanbod wordt geïntegreerd. Het gaat bijvoorbeeld over deftige bus-aansluitingen tussen ver verschillende gemeenten. Onze vertegenwoordiging in die raad, normaliter de schepen van mobiliteit, werd voornamelijk gekenmerkt door—hoe zal ik het zeggen—een “stille aanwezigheid.”

In 2023 heeft het bestuur zelfs consequent hun kat gestuurd.

De warmste vrijwilliger

“Wij kiezen elk jaar “de warmste vrijwilliger””

Het leek wel alsof iemand het in het bestuursakkoord op het laatste moment had ingevoegd, of dat de helft van de zin was verdwenen. Maar het stond er wel degelijk: een verkiezing van de warmste vrijwilliger. Ik heb even rondgevraagd bij de andere raadsleden, en niemand weet van iets. Dus ofwel is het pover gecommuniceerd, ofwel is het nooit uitgevoerd. In een pandemieperiode, waarin het draaien van de wereld grotendeels te danken was aan vrijwilligers, is dat sneu.

Wat staat er opnieuw in?

Hieronder beschrijf ik drie punten waarvan ik weet dat ze in de vorige legislatuur niet (grondig) aangepakt werden.

Samenwerking tussen politie en scholen

“In samenwerking met de lokale politie en alle scholen werken we actief mee aan een verkeersveilige schoolomgeving. Vrijwilligers kunnen hier verder een belangrijke ondersteuning bieden. We zoeken voor structurele problemen aan scholen oplossingen die mobiliteit en veiligheid bieden voor alle weggebruikers. Infrastructurele ingrepen gaan gepaard met duidelijke informatie naar alle betrokkenen. Op sensibilisering en educatie rond verkeersveiligheid blijven we verder inzetten in overleg met de scholen.” (2019)

De vorige legislatuur werden tal van schoolpoorten onder de loep genomen en heraangelegd. Een kwak groene verf moest voor een uniform karakter zorgen. Aan Pius X in Eenbeekeinde en aan de scholen in het centrum van Heusden werden schoolstraten ingevoerd. Echter—getuigen vrijwilligers—het is erg moeilijk om die schoolstraten af te dwingen, en regelmatig hebben ze een conflicten met ouders die het verbod negeren of zich op de stoep parkeren. Slechts zelden worden daar wijkagenten gespot. Onderbemanning is daar het excuus.

Daarom is het best contradictoir dat dit “bestendigd” zou worden in het nieuwe bestuursakkoord.

“Aan de scholen is de aanwezigheid van onze politiemensen tijdens de spitsmomenten van belang, dit principe wordt verder bestendigd.”

Hervorming subsidiereglement

“De verschillende subsidiereglementen onderwerpen wij, in overleg met de adviesraden, aan een check-up. Wij voeren een subsidiescan uit.” (2019)

“De subsidiereglementen moeten rekening houden met kwaliteit, jeugdopleiding, professionele omkadering, gemeentelijke verankering en inclusie. De complexiteit van de subsidiereglementen en de daaraan gekoppelde puntensystemen willen we herwerken en optimaliseren.” (2019)

Het toekennen van subsidies is een belangrijke taak van de overheid. Aan de hand van subsidies kan een lokale overheid maatschappelijke, economische of culturele doelen bevorderen die zonder financiële steun moeilijk te realiseren zouden zijn. In België hebben overheid al eens de neiging om (recurrente) subsidies toe te kennen, en daar nooit meer naar om te kijken. Naar schatting 66 miljard euro aan middelen wordt door de federale overheid uitgegeven zonder grondige evaluatie, of zonder dat daar transparante datastromen over bestaan. Voor Vlaamse subsidies, daarentegen, heeft men gelukkig de subsidieregister ingevoerd.

In Destelbergen bestaan er tal van subsidies, zoals voor het plaatsen van hemelwaterinfiltratiesystemen, en zelfs voor een trofee voor een wedstrijd die jouw organisatie organiseert. De bedoeling was om die het aantal subsidies, en de reglementen ervan, te hervormen. Dat is echter nooit gebeurd, waardoor het opnieuw in het bestuursakkoord is beland. Het is er andermaal tijd voor.

“Het is tijd voor een hervorming en actualisering van onze subsidiereglementen. Subsidies worden doel- en resultaatgericht aangereikt aan verenigingen en burgerinitiatieven die actief een bijdrage leveren aan onze gemeenschap.”

Opsmukken Jeugd- en Gemeenschapscentrum

“De voorbije jaren werd geïnvesteerd in het Jeugd- en gemeenschapscentrum om deze zaal aantrekkelijker en kwalitatiever te maken. De uitstraling als cultuurcentrum mist echter zijn effect. Door eenvoudige maatregelen willen wij hier verandering brengen: (1) Een nieuwe naam en herkenbaarheid voor het jeugd- en gemeenschapscentrum, en (2) We geven de betonnen constructie aantrekkelijker accenten.” (2019)

Met de opening van het JGC, meer dan een decennium geleden, stapte ik in het bestuur van jeugdhuis Den Draai. Ook toen moest ik al eens fronsen bij het brutalistische (lees: goedkoopste) karakter van het gebouw. Al in het vorige bestuursakkoord werd dat erkend, en zou de constructie opgeleukt worden. Daar is uiteindelijk niks van terecht gekomen, maar het staat wel andermaal in het bestuursakkoord.

“Het Jeugd- en Gemeenschapscentrum (JGC) krijgt als kloppend hart van ons cultuur- en verenigingsleven een grondige make-over. Hierbij worden zowel de herkenbaarheid, het gebruikscomfort als de uitrusting geoptimaliseerd. Ook de technische ondersteuning (gebruik en bediening van licht, geluid, projectie) wordt vanuit de gemeente gefaciliteerd.”

Wat staat er in: nieuw beleid

Het langst blijf ik stilstaan bij nieuw beleid, met daarbij een persoonlijke evaluatie.

Inloopmomenten & een mobiel loket

“De dienstverlening op afspraak blijft behouden en wordt verder geoptimaliseerd, daarnaast willen wij ook dat er vrije inloopmomenten zijn voor burgerzaken zodat inwoners ook zonder afspraak naar het gemeentehuis kunnen afzakken.”

“Mobiel loket: voor inwoners die fysiek niet in de mogelijkheid zijn om naar het gemeentehuis te komen, voorzien we een mobiel loket. Dit biedt persoonlijke hulp aan huis, waardoor iedereen kan geholpen worden. Terwijl het bestuur tijdens de vorige legislatuur voluit inzette op digitalisering en het maken van afspraken, is men bereid daar deels op terug te komen. “

Terwijl het bestuur tijdens de vorige legislatuur voluit de kaart trok van digitalisering, is men nu bereid daar deels op terug te komen.

✅ Ik mocht reeds Kafkaiaanse getuigenissen aanhoren van burgers die afspraken moesten maken om een afspraak te maken. Het werd tijd dat vrije inloopmomenten opnieuw geïntroduceerd werden. Ook het mobiel loket is een absolute noodzaak in een gemeente met een bovengemiddelde vergrijzing.

De Tramstraat, de Heusdense Ramblas

“Er komt een analyse van de Tramstraat die moet resulteren in een ruimtelijke visie. Alle opties liggen open, de Tramstraat kan en moet beter.”

De Tramstraat was ooit de Fifth Avenue van Oost-Vlaanderen: een koopstraat die enerzijds inwoners bediende (bv. apotheek, doe-het-zelf, cafés) als shoppers elders uit Oost-Vlaanderen (bv. kledij). Al decennia lang is de Tramstraat aan het aftakelen. Een deel van de gebouwen dat gesloopt werd is enkele meter naar achter verplaatst, zodat men ooit de straat kan verbreden en de teloorgang een halt kan toeroepen. Maar ook dat heeft het aanzicht van de straat geen deugd gedaan.

In een verkiezingsinterview verkondigde de burgemeester: “We konden er nog niet genoeg tijd insteken, maar het is een prioriteit.” Daar zou nu dus verandendering inkomen. Op de gemeenteraad van 23 januari verkondigde burgemeester Sierens dat men bereid is om out-of-the-box te denken.

❌ Enerzijds is het onbegrijpelijk dat men nu pas een analyse wil maken om een ruimtelijke visie te ontwikkelen. Anderzijds is er een grondige herziening van het GRS nodig waarbinnen die visie past, zodat het in de Tramstraat aangenaam vertoeven is en geen uitzicht krijgt zoals het centrum van Merelbeke: ja, daar zijn winkels, maar elk stukje authentiek aangezicht is verdwenen. Iets waar meerderheidspartij N-VA vroeger ook op hamerde.

Kortparkeren

“In onze handelskernen wordt kortparkeren als een nieuwe maatregel ingevoerd.”

Hoewel men in de handelskernen reeds een parkeerschijf moet leggen (blauwe zone) om te parkeren, geeft dit het recht om tot twee uur lang op dezelfde plek geparkeerd te staan. Door dit in te korten (30’) hoopt men meer parkeerplaats te creëren voor mensen die uit-en-in de auto willen springen om een brood te kopen. Impliciet geeft men hiermee toe dat weinigen nog naar de handelskernen gaat, om daar te vertoeven en inkopen te doen, maar dat men het daar vooral moet hebben van passerend verkeer.

❌ De maatregel op zich is niet slecht. Maar het is andermaal symptoombestrijding, en geen beleid waar visie achter zit. Onze handelskernen zijn grotendeels leeggelopen, het is er niet aangenaam vertoeven, en ergens een koffietje drinken is uitgesloten als er geen cafés zijn. Om de handelskernen (incl. Tramstraat) te doen herleven is een brede visie nodig, met (soms moeilijke) keuzes die onder andere bepalen waar auto’s nog welkom zijn, waar horeca en bijkomend geluidsoverlast kan floreren, en hoe de kernen bereikbaar kunnen blijven.

Groene ruimte & toerisme

In het bestuursakkoord zit er qua groen & open ruimte heel wat lekkers. De velden van VS Destelbergen & FC Destelbergen worden een groenzone, er komt (misschien) een parking voor parkeerwagens, en men zou op bepaalde plekken de lichten kunnen dimmen. Daarenboven wil het bestuursakkoord inzetten op de combinatie van cultuur & natuur door routes te ontwikkelen om beiden te verbinden.

Een parking voor mobilhomes

“We bekijken de mogelijkheid om op de parking Duizend Vuren (Kerkham) een kleinschalige parking voor kortverblijf (max. 48u) van kampeerwagens mogelijk te maken.”

De dag van vandaag kunt ge op de groenparking in de Kerkham reeds verwaalde kampeerders vinden. Nu gaat men kijken of dat geformaliseerd kan worden. Desalniettemin komt daar veel bij kijken. Denk aan: wat met afval, wat met toiletten? Het is onvermijdelijk dat niet iedereen tevreden zal zijn.

✅ Een mooie maatregel. Zeker als men Destelbergen in de markt wil zetten als een Scheldedorp, met toeristische poorten naar de verschillende natuurlijke troeven die onze gemeente bezit.

Nieuwe park & groenzones

“Het terrein van het voormalige FC Destelbergen wordt omgevormd tot een kwalitatieve, groene omgeving.”

“De site aan de Kerkham (voormalig terrein VS Destelbergen) is parkgebied en wordt geïntegreerd in het Reinaertpark.”

“Het grasterrein voor het JGC wordt door de nieuwbouw van de school heringericht als een groene speel- en ontmoetingszone.”

Aangezien er in de Nederbroek een heuse voetbaltempel wordt neergepoot, wordt er elders in groen geïnvesteerd. Met de plannen die nu op tafel liggen zal dat voornamelijk nabij de kern van Destelbergen zijn.

✅ Andermaal een mooie maatregel, maar er zijn nog tal van hordes te overwinnen:

• Het terrein van FC Destelbergen is momenteel ingekleurd als recreatiegebied, en niet als parkzone, waardoor het (voor mij althans) onduidelijk is of dat zomaar kan.

• De Nederbroeksite is nog geen fait accompli, en, zoals elk groot project, kan dat vertraging oplopen.

Tevens is het (ik val in herhaling) noodzakelijk dat er voor dit deel van ons grondgebied een langetermijnvisie wordt uitgewerkt in een ruimtelijk beleidsplan. Zodat er naast in de nabijheid van dit groene gebied ook ruimte is voor horeca, cultuur & vrije tijd, waardoor Destelbergen zich echt kan ontpoppen als een toeristische trekpleister.

Verlichting jaagpad & lichten dimmen

“Nu de verledding van onze openbare verlichting versneld uitgerold is, zetten we in op dimmen waar mogelijk.”

“Wij zijn absoluut vragende partij voor verlichting op het jaagpad langs de Schelde. Hiervoor gaan we in overleg met de Vlaamse Waterweg.”

Enerzijds geeft men in het bestuursakkoord aan dat men de lichten wilt dimmen op bepaalde plekken. In een gemeente met redelijk wat groen, open ruimte, en de heropkomst van wilde dieren, dat men nog eens wilt inzetten als een toeristische troef, is het dimmen van de lichten een verstandige keuze. Avondwandeling door de velden?

Anderzijds wilt men langs de Schelde verlichting plaatsen. In het kader van veilig fietsverkeer is dat vanzelfsprekend. Ik ken meerdere mensen die op de Scheldedijk te val zijn gekomen. Echter: men zou fietsen kunnen afleiden langs de Reinaertweg en de Meersstraat, die men tijdens deze legislatuur (f***ing eindelijk) wilt heraanleggen, waardoor langs een groot deel van de Scheldedijk geen verlichting zou nodig zijn.

✅ Enerzijds zeer tevreden dat het dimmen overwogen wordt, en dat men nadenkt over verlichting langs fietsroutes. Echter:

• Men hedget dat dimbeleid door te “waar mogelijk” toe te voegen. Het had mooi geweest als ze hier concreter hadden kunnen zijn over waar dat zal onderzocht worden.

• Het plaatsen van verlichting langs de Schelde is niet zo eenvoudig. De Vlaamse Waterweg is verantwoordelijk, het ligt in het nieuwe Natuurpark Scheldevallei, en iemand van Natuurpunt vertelde me dat de habitat van heel wat dieren verstoord zou kunnen worden door het licht. Hopelijk kunnen er donkere plekken blijven waar het fietsverkeer omgeleid wordt.

Woonbehoeftestudie

“Een nieuwe woonbehoeftestudie moet de noden in onze gemeente in kaart brengen en de basis vormen voor een nieuw, strategisch woonbeleidsplan.”

“De woonuitbreidingsgebieden in de buitenkernen worden niet aangesneden. Enkel het woonuitbreidingsgebied Sint-Pietershofstraat/Kouterstraat (grootstedelijk gebied Gent) komt in aanmerking en is in onderzoek. Op basis van de woonbehoeftestudie en enkel mits een gedragen plan en een kwalitatieve invulling kan het gebied aangesneden worden.”

Een woonbehoeftestudie brengt de woningnood nu en in de toekomst in kaart, en is noodzakelijk voor het aansnijden van woonuitbreidingsgebied. Een woonbehoeftestudie wordt normaliter opgemaakt binnen de context van een ruimtelijk beleidsplan, maar dat is in deze dus niet het geval. Volgens het bestuursakkoord gaan men dus onderzoeken of er nieuwe woningen nodig zijn. En als die nodig zijn, dan zullen ze in de Kouterstraat komen.

✅ Wonen in Destelbergen is echt duur, er zijn weinig sociale woningen, en het woonbeleidsplan is moeilijk progressief te noemen. Een woonbehoeftestudie kan het begin zijn van het toegankelijker maken van onze gemeente voor jonge gezinnen. Tegelijk had ik gehoopt dat (1) dit gebeurde binnen de context van een ruimtelijk beleidsplan en (2) er een sterker commitment was om het bindend sociaal objectief te behalen en het stigma van sociaal huren te doorbreken.

Wat nog?

❌ Er komt een afsprakencharter met jongeren zodat ze den boel niet afbreken op publieke ruimtes en speelterreinen. Niet alleen is het betreurenswaardig dat men alles in contracten en charters gieten tussen burgers en dat men daarbij jongeren stigmatiseert, maar ook: is dit nodig en wat zal dit veranderen?

✅ De sociale kruidenier in het Sociaal Huis wordt uitgebreid met verse producten. Als sossen zijn we voornamelijk geïnteresseerd in het hervormen van de structuren die mensen in de armoede duwen en houden, maar om tijdelijke noden op te vangen is dit zeker lovenswaardig.

❌ “Een jaarlijks evenement brengt inwoners van vreemde origine uit onze gemeente samen. We leren van en verrijken elkaar.” Ik vind het nogal vreemd dat men vreemdelingen met elkaar in contact brengt. Kan er niet ingezet worden op het hen betrekken bij het middenveld, waar ook de autochtone bevolking hen kan leren kennen?

✅ Er komt een soort van repetitiekot voor jongeren waar er ook getimmerd en geprutst kan worden. Het ding heet “Schuurwerk”. Hoewel de subsidies al enkele jaren geleden werden toegekend, zal de uitvoering normaliter tijdens deze legislatuur gebeuren. Prachtig initiatief.

Wat staat er niet in?

Tot slot licht ik drie belangrijke zaken toe die niet in het bestuursakkoord staan. Beginnen doe ik met een stokpaardje: overvolle jeugdverenigingen.

Alle jeugd- & sportverenigingen zitten stampvol

“We bestendigen de financiële en logistieke ondersteuning van onze jeugdverenigingen.”

Waar het bestuursakkoord de bal volledig misslaat is bij het beleid omtrent jeugdwerking. Het eerste wat ik heb gedaan, na het zien van dit bestuursakkoord, is alle jeugdverenigingen uit de gemeente (en er net buiten) contacteren met de vraag of zij nieuwe leden aannemen in hun jongste groep.

Ik citeer uit twee antwoorden:

FOS Kangoeroes: “Onze Jongste groep, bestaande uit 38 leden, zat volledig vol, gevolgd door nog 40 anderen die op de wachtlijst staan (meer dan 100 kinderen in totaal staan op de wachtlijst).”

Haegepoorters: “Bij de Haegepoorters zitten de kapoenen volledig vol en staan er nog een 40tal kinderen op de wachtlijst voor die jongste tak.”

Naast verouderen, is onze gemeente ook snel aan het verjongen. Als onze gemeente een plek in een jeugdvereniging wil kunnen aanbieden aan elk kind (waar we een rijke traditie in hebben), gaan ze wat meer moeten doen dan “bestendigen.” Dat kan gaan van ontzorgen, instaan voor de spreiding van kinderen over verschillende verenigingen, incentives aanbieden om in leiding te gaan of blijven, infrastructuur bouwen, etc.

Fietsveiligheid is onderbelicht

“Via projecten zoals "Kijk, ik fiets" leren kinderen al op jonge leeftijd hoe ze veilig kunnen fietsen.”

“We steken onze bestaande en nieuwe wandel- en fietsroutes in een toeristisch kleedje en breiden ze uit met bezienswaardigheden op onze gemeente.”

Wanneer het bestuursakkoord over fietsen praat, dan is dat binnen de volgende context(en):

1. We leren mensen veilig fietsen: hiermee bevestigt het bestuursakkoord formeel dat fietsveiligheid iets is waar de fietser grotendeels zelf voor verantwoordelijk is.

2. Fietsen, dat is iets voor toeristen: hiermee schetst het bestuursakkoord een beeld van de fiets als een hobby die mensen langs de schelde beoefenen op zondag.

Wanneer het over veiliger fietsverkeer gaat dan gebeurt dat “in samenwerking met het Agentschap Wegen en Verkeer” (AWV). Daarbij wordt voorbij gegaan dat er voor heel wat zaken niet moet gewacht worden op het AWV, maar dat een gemeente dat kan prefinancieren. Lees: de moordstrookjes langs de Reinaertweg hadden een decennium geleden al kunnen aangepakt worden.

Wonen moet ook betaalbaar zijn

“Samen met Dimensa zorgen we voor een rechtvaardig sociaal woningbeleid dat toeziet op de effectieve en actuele nood.”

Normaliter had elke gemeente de plicht om een “bindend sociaal objectief” te behalen: onze gemeente had tegen 2025 meer dan 150 nieuwe sociale huurwoningen (via privéverhuurders of woonmaatschappijen) moeten aanbieden. Daar hebben we nog niet de helft van behaald. Er is wel degelijk vooruitgang geboekt (onder meer dankzij de TAE-site), maar dat is ruimschoots onvoldoende.

Ook in het nieuwe bestuursakkoord is er geen enkele ambitie om wonen in onze gemeente betaalbaar te maken, en al zeker niet door het aanbieden van sociale woningen. De desinteresse om mee te helpen armoede in Vlaanderen te bestrijden door het aanbieden van betaalbare woningen is een rijke gemeente als Destelbergen eigenlijk onwaardig.

Om aan te tonen dat men betaalbaar wonen ook concreet kan formuleren kan wil ik de volgende concrete doelstelling uit het Gents bestuursakkoord delen:

“…we hanteren hierbij de minimumnorm van 20% sociaal wonen en 20% budgethuurwoningen als absolute ondergrens. Dat betekent ook dat er nieuwe stadsontwikkelingsprojecten kunnen zijn waar een veel hoger aandeel betaalbaar wonen wordt gerealiseerd.”

Conclusie

De belangrijkste thema’s (in aantal punten) in het bestuursakkoord zijn “mobiliteit” en “kinderen”. Hoewel het een vrij lang document is (in vergelijking met buurgemeenten), bevat het eigenlijk maar een beperkt aantal nieuwe punten. Het merendeel is een verderzetting van het bestaande beleid, of een herhaling van wat in het vorige bestuursakkoord stond.

Over het algemeen kunt ge moeilijk zeggen dat er echt een langetermijnvisie achter zit. Elk thema, en zelfs vele punten, worden ad-hoc benaderd, en niet vanuit een groter geheel. Dat getuigt ook de afwezigheid van de opmaak van een nieuw ruimtelijk beleidsplan. Dat zou nochtans een beeld kunnen schetsen van hoe onze gemeente eruit zal zien binnen pakweg 20 jaar. Een visie waarvoor duidelijke keuzes worden gemaakt.

Ik las onlangs een boek van één van mijn favoriete schrijvers, de Duits-Koreaanse filosoof Byung-Chul Han. Hij schrijft: “Authentieke politieke actie heeft nood aan een visie en een serieuze inzet. Het moet ook pijn kunnen doen. De politici van vandaag kunnen geen pijnlijke beslissingen nemen, ze zijn gewoon stromannen van het systeem. Wanneer dat systeem kapot is, dan repareren ze het, en projecteren ze de illusie dat er geen alternatief is. Politiek, nochtans, moet net alternatieven aanbieden. Anders onderscheidt het zich niet van een dictatuur.”

Met Vooruit wil ik werken aan een langetermijnvisie voor Destelbergen. Daarbinnen horen alvast drie belangrijke thema’s die in het huidige bestuursakkoord ontbreken of onderbelicht zijn: jeugdwerking, fietsveiligheid en betaalbaar wonen.

Dat wilt ge niet missen, dus schrijft u in op deze nieuwsbrief.

Een groot deel van mijn werk zal erin bestaan om ook jullie op de hoogte te houden over het gevoerde beleid in onze gemeente. Eerder beschreef ik ook al de volgende twee dossiers:

Het lijkt me een uitgelezen moment om de verkiezingen te evalueren. We starten bij het resultaat. Dat zag er als volgt uit:

• Open VLD, met burgemeester Elsie Sierens, kreeg een extra zetel.

• Ook CD&V en N-VA gingen naar huis met een extra zetel.

• Waar kwamen die zetels vandaan? Groen en Vooruit, die niet in kartel opkwamen deze keer, verloren elk een zetel.

• Ook Vlaams Belang verloor haar enige zetel.

De nieuwe meerderheidscoalitie, die andermaal uit Open VLD en N-VA zal bestaan, zit nu op een comfortabele 16 van de 25 zetels.

Hoe is het zover kunnen komen dat Open VLD, een partij die Vlaams en Federaal in de lappenmand ligt, 9 zetels (of 36% van de zetels) kon bemachtigen?

Ik zie zes redenen:

1. Lokale verankering

2. Het Sierens-effect

3. Imperiali, het achtste wereldwonder

4. Populair van aan de Dampoort tot de Bommels

5. Geld maakt niet gelukkig, maar het koopt wel grote affiches

6. Aan volmachten ligt het niet

Leest gerust verder.

Lokale verankering

Eerst en vooral moet het benadrukt worden dat Open VLD een lokaal verankerde partij is. Ze is al sinds 1988 onafgebroken aan de macht en leverde meermaals de burgemeester. De partij is vervlochten met tal van verenigingen uit het middenveld en sportclubs. Tot enkele jaren geleden hadden ze zelfs hun eigen café: De Eekhoorn, aan het rondpunt in Heusden.

Die lokale verankering komt sterk naar voren wanneer ge de resultaten van de provincieraadsverkiezingen vergelijkt met de resultaten van Destelbergen. Open VLD haalt 75% (!) meer stemmen op het lokaal niveau vis-à-vis het provinciale niveau. Ook CD&V scoort in Destelbergen véél beter dan in de provincie Oost-Vlaanderen.

Datzelfde verhaal krijgt ge te zien wanneer ge kijkt naar de verhouding tussen mensen die een lijststem uitbrachten (rood bolleke bovenaan het stemformulier) en mensen die één of meerdere naamstemmen uitbrachten (rood bolleke bij kandidaat). Terwijl Vlaams Belang het voor meer dan de helft moet hebben van lijststemmen, is dat bij Open VLD en CD&V compleet anders: minder dan 15% van de kiezers stemde op de lijst, in plaats van op een kandidaat. Ook N-VA doet het met minder dan 25% aan lijststemmen.

Als ge uw ogen toeknijpt kunt ge zelfs een verband zien tussen de verhouding van de gemeente & de provincie, en het aandeel naamstemmen: hoe hoger het aandeel naamstemmen, hoe minder goed de gemeentelijke score vs de provinciale score.

Het Sierens-effect

Een tweede belangrijk punt is dat Elsie Sierens een ongeziene kanseliersbonus wist op te strijken. Op elke plechtige gelegenheid was ze aanwezig de laatste zes jaar. En de maanden voor de verkiezing kon ge geen barbecue bezoeken zonder haar tegen het lijf te lopen.

Het resultaat: 19% van de stemmen, of 13.5% van de kiesgerechtigen wist ze achter zich te scharen.

Maar ook binnen haar eigen partij is Elsie Sierens de onbetwiste nummer 1. Van elke 100 mensen die op de Open VLD stemden, stemden er 65 op haar. Van alle 100 mensen die één of meerdere naamstemmen uitbrachten, stemden er 77 op haar. Haar nummer twee, Schepen van Mobiliteit Michaël Vercruyssen, komt zelfs niet in de buurt.

Voor Open VLD is dat meteen ook de keerzijde van de medaille. Wanneer ik voor elke partij, alle kandidaten oplijst van meeste naar minste stemmenpercentage van hun eigen partij, dan ziet ge een enorme scheeftrekking. Lees: een groot pak van hun stemmers koos enkel en alleen voor de burgemeester.

En hoewel ook de Schepen van Economie Wim Raman (N-VA) 70% van de naamstemmen naar zich toe wist te trekken, is de verhouding tot de andere kandidaten van zijn partij veel minder scheefgetrokken.

Om het zo te zeggen: als Wim Raman en Elsie Sierens ermee stoppen, dan heeft N-VA de beste kaarten (kandidaten) in handen. Ook nationaal hebben ze (momenteel nog) de wind mee.

Ook wanneer ge kijkt naar de kandidaten die ook in 2018 op een lijst stonden, ziet het er niet rooskleurig uit voor Open VLD.

Een kandidaat als Didier Lebrun (CD&V) heeft zo een beetje elke deur meerdere keren platgelopen, en wist zijn absolute stemmenaantal te verdubbelen. Als ge kijkt naar het aandeel van de uitgebrachte stemmen, wist hij zijn score zelfs te verdriedubbelen (!). Dat is een beeld dat ge voor heel wat kandidaten bij CD&V ziet, maar ook N-VA doet het erg goed op dat vlak. Bij de liberalen lijkt niemand echt een grote sprong voorwaarts te maken. Zelfs Schepen van Mobiliteit Michaël Vercruyssen staat slechts op de tiende plek.

Bij CD&V en N-VA is continuiteit verzekerd. Bij de liberalen is dat beeld er momenteel niet.

Imperiali, het achtste wereldwonder

Ondertussen, na verschillende fusies, is het systeem Imperiali vooral een ondemocratische wiskundige tool om de grootste partij extra te belonen.

Gide Van Vappel, De Wakkere Burger VZW

De vertaling van stemmen naar zetels gebeurt aan de hand van het systeem-Imperiali. In Destelbergen zorgt dat ervoor dat Open VLD met slechts 30% van de stemmen toch 36% van de zetels krijgt toebedeeld. Ook N-VA en CD&V profiteren van dat systeem. Groen, maar vooral Vooruit en Vlaams Belang kunnen hierdoor heel wat van hun stemmen niet verzilveren in zetels.

Dat zorgt ervoor dat Groen net geen derde zetel haalt, ik voor Vooruit alleen in de Gemeenteraad zit, en Vlaams Belang zelfs verdwijnt.

Het systeem-Imperiali werd ooit ingevoerd om coalitievormingen in kleine gemeentes eenvoudig te houden, door de grote partijen te belonen. In grotere gemeentes zorgt dat ervoor dat grote partijen goedkope zetels hebben, en kleine partijen zeer dure. Elke verkozene bij N-VA en Open VLD vertegenwoordigt 350 kiezers. Mijn ene zetel bij Vooruit vertegenwoordigt 800 kiezers—meer dan het dubbele.

Dat N-VA de goedkoopste zetels heeft is vooral te danken aan het feit dat ze de laatste zetel binnenhaalden. Met slechts enkele stemmen minder zou Groen met een derde zetel aan de haal gaan.

Als Groen en Vooruit, net zoals vorige keer, in kartel waren opgekomen, dan krijgt ge een heel andere zetelverdeling.

• Open VLD: 8

• N-VA: 6

• CD&V: 6

• Groen/Vooruit: 5

Dat klopt: simpelweg de stemmen van Groen en Vooruit optellen zorgt ervoor dat ze 5 zetels in plaats van 3 zetels toebedeeld krijgen.

Kan de oppositie zich dan volgende keer niet verenigen onder een lokale lijst? Uiteraard. Maar het vormen van kartels is een collectieve-actieprobleem: het is niet ondenkbaar dat, als antwoord, N-VA & Open VLD zich dan ook zullen verenigen, waardoor ge op dezelfde verhouding uitkomt als het resultaat zonder kartels: meerderheid 16 zetels, oppositie 9 zetels.

Populair van aan de Dampoort tot de Bommels

Voor het eerst in ‘s lands geschiedenis kunnen we ook de kiesresultaten op het niveau van de telbureaus raadplegen1. Hieruit blijkt dat Open VLD zich in elk telbureau kon manifesteren als de populairste partij. De fratsen van Burgemeester Sierens rond de verkeersproblematiek aan Gentbrugge zitten er ongetwijfeld voor tussen dat ze zich ook in de twee telbureaus van het links bastion van Eenbeekeinde sterk hield.

Wanneer we kijken waar elke partij z’n stemmen ging halen zien we dat VLD dat op 1 telbureau na, bijna evenredig over alle telbureaus doet. N-VA doet het op gelijkaardige manier, met grotere focus op de dorpskernen. En ook Groen & Vooruit hebben door hun groot aandeel lijststemmen een vrij evenredige verdeling. Voor CD&V is het heel duidelijk dat ze hun stemmen voornamelijk haalden in landelijke deelgebieden.

Geld maakt niet gelukkig, maar het koopt wel grote affiches

Naast de gegevens op het niveau van de stembureaus kunnen we nu ook de verkiezingsuitgaven van elke partij raadplegen. Die uitgaven worden gedaan door de kandidaat of door de partij, en is onderworpen aan limieten.

Hoewel CD&V plotsklaps overal was met hun verkiezingsborden, waren Open VLD en N-VA relatief laat met hun campagne. Desalniettemin is de partij van de Burgemeester erin geslaagd om meer dan 30.000 euro uit te geven binnen de context van de verkiezingen.

Geen idee hoeveel afdrachten er bij Open VLD worden betaald door de raadsleden, maar met hun jarenlange deelname aan het bestuur zitten ze daar waarschijnlijk op een enorme oorlogskas aan geldmiddelen.

Interessante bedenking, bij Open VLD mocht er iemand voor 13.000 euro factureren voor de coördinatie van hun campagne. 🤷

Aan volmachten ligt het niet

In Vlaanderen is het verboden om volmachten te ronselen. Om het vertrouwen in de democratie te vrijwaren staan er zelfs zware gevangenisstraffen op. Ook werd het gebruik van de volmacht op erewoord verboden. Elke volmacht dient nu gepaard te gaan met een attest. Maar de burgemeester kan nog steeds attest A96a eigenhandig ondertekenen.

Het aantal volmachten kunt ge, mits enig doorzettingsvermogen, opvragen bij de provincie. En ja, om dat cijfer te bemachtigen ben ik daar eigenhandig de processen-verbaal van de stembureaus gaan inkijken.

In elk telbureau komt ge zo tot een “volmachtpercentage” van 2% tot 4%. Dat is niet laag, maar dat is ook niet zorgwekkend hoog.

Het ronselen van volmachten was vroeger schering en inslag. Denk maar aan de berichtgeving dat Vlaams Belang de deuren in Benidorm platliep op zoek naar volmachten. Maar ook in Destelbergen doen de zotste cowboyverhalen de ronde.

Ik heb eigenhandig gezien hoe het gezin van een politicus, elk met een volmacht in de hand, samen ging stemmen—wat perfect legaal kan zijn. Maar ik kreeg ook meer dan één melding dat er:

1. bepaalde individuen gevraagd hebben naar een volmacht.

2. mensen een volmacht hebben kunnen geven zonder enige attestvoorlegging.

Desalniettemin kon het aantal volmachten de verkiezingen niet in de ene of de andere richting duwen. Als er al geronseld werd is het dus niet van die aard dat het een materiële impact heeft op het verkiezingsresultaat: het gaat tenslotte maar om 3% van de stemmen.

We kunnen wel een indicatie krijgen van wie het meest bevoordeeld werd door de volmachten. Wanneer ge de correlatiecoefficiënt2 berekent tussen het volmachtpercentage per telbureau, en het stempercentage van elke partij per stembureau dan komt ge tot dit beeld: de score van de meerderheidspartijen hangt het nauwst samen met het volmachtpercentage.

Voor alle duidelijkheid: dat is géén beschuldiging, maar een statistisch feit dat ook louter toevallig kan zijn.

Conclusie

Afhankelijk van waar ge staat in het politieke spectrum zijn hier andere conclusies te maken.

Desalniettemin valt er aan één duidelijke conclusie niet te ontsnappen: Burgemeester Elsie Sierens wist een groot deel van de kiezers eigenhandig te overtuigen en dat geeft haar een onbetwistbaar mandaat voor de komende zes jaar.

Wordt ongetwijfeld vervolgd.

Hoewel alle procedures nog lopen laat het artikel in het gemeentelijk infomagazine uitschijnen alsof ‘t een fait accompli is. Er zijn echter nog tal van hordes die overwonnen moeten worden. Bijvoorbeeld: het mobiliteitsvraagstuk.

In het openbaar onderzoek, aangevraagd door Arch & Teco, het architecturenbureau dat zich bezighoudt met de site, kon men het mobiliteitseffectenrapport (MOBER)1 vinden, een document van 49 pagina’s, opgemaakt door het Mechelse studiebureau MINT.

In dit artikel staan we stil bij de uitgevoerde simulaties en de mobiliteitsnoden van dit project.

164 parkeerplaatsen en een K+R in
‘t groen

De hele site wordt gerealiseerd binnen een publiek-private samenwerking (PPS). De gemeente werkt hiervoor samen met een consortium van drie partijen: Axpromo, Altez en Arch&Teco. Het grootste deel van de oppervlakte wordt ontwikkeld voor de activiteiten van KFV Hedes. In het midden van de site komt ook een nieuwe stek voor turnclub Athena. De private partner krijgt de erfpacht om daar padelvelden te laten uitbaten. Het aandeel in de kosten van de private partner is relatief beperkt. Echter, het grote voordeel van een PPS-constructie is dat het gemeentebestuur zelf een vergunning kan afleveren2. Als ze ‘t op eigen houtje zou doen, dan zou dit door de provincie gebeuren. Met andere woorden: het bestuur is judge en executioner tegelijk.

Het hele project bevat vijf voetbalvelden (waarvan minstens twee met kunstgras), een turnzaal en acht indoor-padelvelden. Dat is een enorme upgrade ten aanzien van de initiële plannen met slechts twee voetbalvelden, waar de focus meer lag op het behoud van het groen errond.

Van een Finse piste, een skatepark of een basketbalveld is er momenteel geen sprake meer, hoewel daarover nog participatiemomenten plaatsvinden.

Aangezien de site zo veraf ligt van de dorpscentra van Destelbergen en Heusden, moet ook nagedacht worden over mobiliteit en parkeerplek: naast een fietsenstalling voor 240 fietsen zijn er daarom ook 164 autoparkeerplaatsen en een Kiss+Ride (K+R) voorzien. Zoals blijkt uit de simulaties in de MOBER is de parking voornamelijk voorzien voor spelers, ouders en supporters van voetbalclub KFV Hedes.

Zoals ge rechtsboven in de grondplannen kunt zien moet al dat verkeer door een baantje van ~7m breed en ~150m lang naar de parking. Op dit baantje worden geen faciliteiten voor voetgangers of fietsers voorzien.

Kortom, door dit baantje gaan:

• Alle wagens die zich willen parkeren op één van de 164 autoparkeerplaatsen. Hoewel dat niet duidelijk is op de tekening, zou dat ook het geval zijn voor de Kiss+Ride (K+R).

• Het (vermoedelijk) grootste deel van het fietsverkeer, dat uit Heusden & Destelbergen via de Magerstraat richting de site rijdt.

• De occasionele wandelaars.

240 wagens op een half uur

In onderstaande grafiek, geplukt uit de MOBER, leest ge af hoeveel auto’s er toekomen en vertrekken per half uur. Zoals ge kunt zien is er op zaterdag, rond 13u30 een piekmoment met 160 auto’s heen en 80 auto’s terug. Dat is het gevolg van het overlappen van de voetbal, met een match om 14u, en het eindigen van een training bij turnclub Athena.

Echter: dit piekmoment is een eerdere toevalligheid vanwege de gekozen assumpties: voetballers zijn een half uur vroeger voor een match, een turntraining duurt slechts een urenhalf, en turners vertrekken pas na een half uur.

Of dat in de realiteit ook zo zal zijn, dat is nog de vraag. Maar het illustreert een belangrijk punt: wanneer de training bij Athena en de match bij KFV Hedes op hetzelfde moment stoppen of starten, moeten er 240 wagens op een half uur door dat baantje, en kijken we aan tegen een verkeersinfarct van 6 auto’s per minuut die door dat straatje moeten.

Lees ook

Is de MOBER te rooskleurig?

Een simulatie is altijd sterk afhankelijk van de gekozen parameters. Daarom is het zeker niet verkeerd om deze vraag te stellen.

Zo legde de Fietsersbond al een bezwaarschrift neer. Hierin wordt al gewag gemaakt van een te rooskleurig beeld: het lijkt erop dat de oude plannen, met slechts 2 voetbalvelden maar 6 ontsluitingen voor zachte weggebruikers, en de nieuwe plannen, met slechts 1 ontsluiting, door elkaar gehaald werden.

Maar ook de gebruikte parameters in de simulatie zijn voer voor discussie.

Enderzijds zijn er duidelijk gedurfde keuzes gemaakt:

1. Er wordt verondersteld dat turnclub Athena in het weekend elk anderhalf uur traint. Dat is een enorm hoge frequentie, en zal misschien niet corresponderen met de realiteit.

2. Voor de voetbal worden 200 bezoekers verwacht wanneer de eerste ploeg speelt. Veel matchen halen dat bezoekersaantal echter absoluut niet.

Anderzijds is er misschien te veel optimisme over fietsgebruik en carpooling:

1. 50% van de Destelbergse voetbalsupporters zou met de fiets komen. Dat lijkt me veel: zeker voor een afgelegen voetbalsite, met geen enkele veilige fietsroute ernaartoe. Recentelijk hoorde ik twee voetbalouders tegen elkaar zeggen: “Gelukkig traint mijne kleine nog in Destelbergen, anders kon ‘k over en ‘t weer rijden.” Dat is een teken aan de wand.

2. De percentages bij de modal split voor de supporters en bezoekende ploegen tellen niet op tot 100%. Dat lijkt een fout in de MOBER.

3. Bij turnclub Athena wordt volgens de MOBER hard ingezet op carpooling. Wanneer carpoolen hier afneemt (en er minder dan 2.2 turners in de wagen zitten) heeft dit een enorme impact op het lokale verkeer, vanwege de vele trainingen en het intensieve gebruik van de K+R. Klein gedachte-experiment: 80 turners in 37 auto’s (2,2 turners per auto) op de K+R, zowel heen als terug, dat zijn 148 autobewegingen door het baantje. Bij 1,5 turners per auto hebt ge 213 autobewegingen nodig.

Om de proef op de som te nemen bouwde ik de simulaties uit de MOBER na. Hiervoor werden het merendeel van de assumpties uit de MOBER overgenomen345. Het grote verschil? Ik simuleerde het verkeer per minuut6, en niet per half uur.

Waarom? Het is namelijk niet zo dat die wagens mooi gespreid komen over elk half uur. Integendeel, hoe dichter we bij het tijdstip van de match of training, hoe meer we mogen verwachten dat er auto’s tegelijk zullen arriveren.

In onderstaande grafiek wordt het verkeer, per minuut, op een zaterdag gevisualiseerd.

Twee zaken zijn zinvol om uit te lichten:

1. Er is heel wat overlappend heen-verkeer (“attractie”) en terug-verkeer (“productie”). Enerzijds is dat vanwege de sequentiële volgorde van de trainingen en matchen: wanneer een training stopt, start de volgende. Anderzijds zorgt de K+R, die zich ook op de parking bevindt, voor twee bewegingen: het oprijden en het verlaten van de parking. En dat zowel bij het brengen, als bij het ophalen.

2. Wanneer de start of de stop van activiteiten van voetbal en turnen overlappen is een piek van 25 auto’s per minuut niet ondenkbaar. In een baantje van 150 meter wil dat zeggen dat die auto’s van begin tot het einde in de file staan7. Waarom zouden ze in de file staan? Wel, zoals eerder vermeld, zal dit baantje niet alleen door auto’s gebruikt worden, maar ook door fietsers en voetgangers. Op het punt waar de parking en het baantje met elkaar verbonden zijn heb je: overstekende voetgangers, overstekende fietsers, auto’s die uit hun parkeerplaats manoeuvreren, auto’s die de parking oprijden, auto’s die de parking afrijden, auto’s die de K+R verlaten.

Destelbergen blinkt absoluut niet uit in mobiliteitsbeleid

Wie (kleine) kinderen heeft begrijpt hoe moeilijk het is om hen met een gerust hart naar school of naar de sportclub te laten fietsen. En daarin heeft Destelbergen geen al te beste reputatie.

Aan de Zandakkerlaan in Heusden is er voor en na schooltijd een enorme file. Meer verkeersborden, meer kleur op de grond, meer wegmarkeringen en een schoolstraat hebben daar nog niet voor een échte verbetering gezorgd. Daar zijn een langetermijnvisie en moeilijke politieke beslissingen nodig, en slaagt het bestuur er niet in om die te maken.

Maar ook wanneer het bestuur carte blanche heeft gekregen, zoals op de Bergenmeers-site, is de situatie schrijnend. Het is alsof ze daar eerst een paar gebouwen gezet hebben, en dan pas zijn beginnen nadenken over de mobiliteit errond. Het resultaat: een cacofonie aan wegmarketingen en verkeersborden. Er is nu zelfs een snelheidsmeter! Een analyse die intercommunale Veneco uitvoerde op de site zou voor het schaamrood op de wangen moeten zorgen bij het schepencollege.

Vergeet ook niet: wanneer Stad Gent (o.l.v. Filip Watteeuw) aankondigde een nieuw circulatieplan uit te rollen in Gentbrugge en aan de Dampoort, dan heeft het bestuur geen flankerende maatregelen ingevoerd, maar hebben ze twee jaar lang niks gedaan en het uiteindelijk als verkiezingspunt gekaapt: een fotoshoot met een telbordje in de handen, en een acte de présence op Gentbruggebrug.

Van de eerste keer juist, nu?

Hoe moet het dan wel?

Eerst en vooral kan je jezelf de vraag stellen of dit recreatiegebied de meest geschikte plek is om een voetbaltempel in te planten. Onder het initiële plan zou enkel KFC Heusden er voetballen. Maar door de fusie met FC Destelbergen zouden ook hun leden naar daar verhuizen. Ook de turnzaal zat niet in het originele plan. Als er nog mogelijkheden zijn om alternatieve plannen te realiseren, met een inplanting dichter bij de dorpskernen, dan moet dat onderzocht worden.

Ten tweede is er in de verste verte geen deftige fietsverbinding te vinden. De bruggen over de Steenvoordestraat, noch de Magerstraat zijn ingericht met een fietspad. Met een degelijke fietsverbinding (of zelfs een fietssnelweg) moedig je mensen aan om te bewegen, heb je minder parkeerplaats nodig, en krijg je minder autoverkeer op en rond de site.

Ten derde: ook op de site zelf kan het beter. In het bezwaarschrift dat de Fietsersbond neerlegde wordt voorgesteld om de parkzone en de parking om te wisselen, en zo tal van conflicten tussen weggebruikers te vermijden.

Mijns inziens is het ook niet slecht om de K+R en de parking van elkaar te scheiden, om zo het conflict tussen parkerende wagens en doorgaande wagens te verminderen.

Hoe gaat het nu verder? De dienst Omgeving van Destelbergen zal een advies uitbrengen over het hele dossier. Vervolgens zal het college van burgemeester en schepenen de beslissing nemen om al dan niet te vergunnen, waardoor de ontwikkeling kan beginnen. Beroepsprocedures door belanghebbenden zijn natuurlijk niet uitgesloten.

Heb je zelf ideeën? Contacteer de schepenen van Sport of Mobiliteit. of kom naar het participatiemoment op 3 december, van 19u tot 21u in het Sociaal Huis. Er worden blijkbaar geen nieuwe deelnemers meer toegelaten tijdens de participatiemomenten. 🤔

Lees ook

En dat bevestigde ook een recentelijk gelekte email die de ronde doet op social media.

Leest ge mee?

Een hoogste interessante email

Wat ge zonet las is een mailtje van een Destelbergs schepen van VLD-signatuur aan twee mensen uit de ambtenarij met een wel héél bijzondere vraag.

“Hoe kunnen we…”

De schepen vraagt hier aan de ambtenarij om een project, of het geleverde omgevingsadvies politiek te framen.

Volgens de deontologische code van onze gemeente is dat verboden.

Artikel 24. $1: Een lokale mandataris mag zijn/haar invloed en stem niet gebruiken voor het eigen persoonlijk belang.

In dit specifieke geval vraagt de schepen aan de ambtenaar om te helpen bij het schrijven van een politiek gunstig advies, of begeleidende commentaar. Dat kan niet los gezien worden van de politieke carrière van de schepen.

Maar het gaat eigenlijk zelfs verder. Het gebruik van “we” toont hoe de desbetreffende schepen moeite heeft om het onderscheid te maken tussen het politieke en het administratieve bestuur van onze gemeente. De ambtenarij levert een advies, en het college van burgemeester en schepenen kan dat aanvaarden of naast zich neerleggen. Meer mag de schepen eigenlijk niet verlangen.

“Voor de rijken kan alles”

Ten tweede is de desbetreffende schepen zich bewust van de perceptie (of realiteit?) die heerst: voor de rijken kan alles.

De laatste decennia zijn er tal van gebouwen verdwenen die wel enige erfgoedwaarde hadden, of het dorpsgezicht van Destelbergen & Heusden als scheldedorp bepaalden. Denk bijvoorbeeld aan het oude gemeentehuis van Heusden.

Tegelijk zijn er tal van nieuwe gebouwen in de meest eclectische stijl bijgekomen. In de Tramstraat wisselen oude gevels en glazen paleizen elkaar af, wat zeker niet bijdraagt tot de aantrekkelijkheid van de straat. In de Koedreef zijn er Zwitserse skichalets gebouwd. En dan is er nog ons Blankenberge aan de Schelde.

Enkele weken geleden verschenen deze flyers in onze straten. Er zat misschien wel enige waarheid in.

“We snijden zelf open ruimte aan”

Tot slot nog het interessantste uit de email: hoeveel vraagtekens heeft de schepen nodig om het zelfbesef te tonen dat het gevoerde beleid inconsistent is?

• In het dossier van de plukboerderij wordt “open ruimte” als argument gebruikt om een vergunning niet toe te kennen, en zelfs in beroep te gaan tegen een gunning door provincie, die deze argumentatie niet volgde.

• In het dossier van de Nederbroek wordt het dan weer als bijzaak gezien.

Onze gemeente heeft geen cultuur van regelgeving inzake omgevingsbeleid. De ruimtelijke uitvoeringsplannen (RUPs) in Destelbergen zijn miniscuul, en worden veelal op maat gemaakt van specifieke projecten, zoals bij de inplanting van de nieuwe tennishal aan Bergenmeers.

Als ge der niks van snapt, onthoud dan dit.

Wanneer ge een nieuw tuinhuis wilt plaatsen, een verdiep op uw huis wilt zetten, of wilt cohousen, dan is het moeilijk om op voorhand in te schatten of ge toestemming gaat krijgen. De ambtenaar die uw project beoordeelt heeft namelijk veel speelruimte. Niet verwonderlijk dat niemand nog begrijpt wat wel en niet kan.

Naar een sterkere, onafhankelijke administratie

Twee onderzoekers aan de KU Leuven schreven een interessant stuk over de invloed die politici uitoefenen op het omgevingsbeleid: “De invloed van politiek dienstbetoon op het lokaal ruimtelijk beleid in Vlaanderen.” In dat werk hadden de auteurs gesprekken met tal van beleidsmakers en ambtenaren op het lokale niveau. Zij concluderen dat politiek dienstbetoon (lees: à tête du client) stukken moeilijker wordt wanneer er een sterke administratie bestaat.

En dat staat natuurlijk haaks op het huidige beleid in Destelbergen. In Destelbergen zijn er slechts 8 personeelsleden per 1000 inwoners, terwijl dat gemiddeld 16 per duizend inwoners is in de rest van de Vlaamse gemeenten.

Verwondert het u, als het gaat over omgeving of mobiliteit, dat er rapporten besteld worden bij (dure) studiebureaus? Of dat er extern gehuurde consultants rondlopen in het gemeentehuis?

In het programma van Vooruit besteden we erg veel aandacht aan wonen en omgeving. We willen hard werken aan de objectivering van het omgevingsbeleid, met duidelijke regels, en een visie voor onze gemeente. Een dorp aan de schelde, maar aan de rand van de stad, waarin geleefd, gewerkt en gewinkeld kan worden. Waar ge met plezier een pint of koffie kunt gaan drinken. Met authentieke dorpsgevels. En dat volledig ingebed in het Nationaal Park Scheldevallei en de Damvallei.

Dat betekent dat we het omgevingsbeleid van onze gemeente niet langer over het hekje gooien om het te laten uitwerken door consultants, en dat we als beleidsmakers zelf de mouwen opstropen om in dialoog te gaan met de administratie, burgers en andere belangengroepen. We ontwikkelen onafhankelijke in-house expertise rond tal van thema’s, zodat onze gemeente weer eigenaar wordt over het lokaal beleid.

🌹 Tot zondag! ‘t Is Vooruit.

Zo ook in Destelbergen. Burgemeester Sierens (Open VLD) heeft haar pijlen gericht op Filip Watteeuw en bij uitbreiding de volledige stad Gent. Op de nieuwjaarsreceptie van 2024 sprak ze: “Ik zeg u: niet met mij, met u, niet met ons. Dit is een laatste oproep naar dialoog, anders zullen we de juridische weg kiezen. Wie niet horen wil, zal moeten voelen, laat ons daar samen op toosten.”

Op een dag maken ze ‘r een Netflix-serie van.

De tussenkomst van De Clercq

Terug naar het interview. Voor Destelbergen is namelijk één passage erg interessant. Uit de mond van De Clercq: “Iedereen erkent dat het goede realisaties zijn. We hebben goed samengewerkt. Maar we gingen deze bestuursperiode vijf wijkmobiliteitsplannen invoeren. Het zijn er twee geworden, dankzij mijn tussenkomsten in Zwijnaarde en bij buurgemeente Destelbergen. Anders waren het er nul. Ik kan enkel vaststellen dat als het om de knikkers gaat, u dan ...”

En dat werpt een nieuw licht op de de tijdslijn die we al hadden. (De volledige tijdlijn, inclusief links, vindt ge onderaan.)

Het mobiliteitsplan werd namelijk tot tweemaal toe aangepast in het voordeel van Destelbergen.

• Eerste aanpassing: Op 13 oktober 2021 uitte Schepen Vercruyssen zijn tevredenheid over de befaamde “krul”, die ondertussen verdwenen is.

• Tweede aanpassing: En op 1 juli 2023 viel plotsklaps een nieuw intern Gents akkoord uit de bus waarbij de Nijverheidskaai in 2 richtingen bereikbaar zou zijn. Ook deze aanpassing verdween intussen.

Het heeft er alle schijn van dat de tweede aanpassing er kwam door niet-officieel contact tussen de burgemeesters van Destelbergen en Gent, beiden van VLD-signatuur. Ik ben niet iemand die snel geruchten uit de straat als waarheid aanneemt, maar hier wordt het eigenlijk min of meer bevestigd door burgemeester De Clercq himself. Toen burgers uit Destelbergen hun bezorgdheden uitten bij het politiek bestuur werd ze toevertrouwd dat niet-officiele kanalen werden gebruikt om te lobbyen—via partijlijnen.

The Bridge: case closed?

Twee keer ka-ching voor Destelbergen. Iedereen tevreden, toch?

Als ge de tijdlijn tot eind 2023 bekijkt kunt ge inderdaad niet anders concluderen. Uit een vraag op de Gentse Gemeenteraad van raadslid Anneleen Van Bossuyt (N-VA) weten we dat er twee jaar lang (!) geen officieel contact is geweest tussen beide gemeentes. Ook in de besluiten van het Destelbergse college of de gemeenteraad is er niets terug te vinden.

Het politiek bestuur van Destelbergen lijkt tevreden.

Tot nieuwjaar 2024. Wanneer Elsie Sierens op de nieuwjaarsreceptie van 2024 hard tekeer gaat tegen Filip Watteeuw omdat ze meer dialoog wilt, dan is dat alvast niet gestoeld op de beschikbare feiten. Het heeft namelijk tot eind 2023 geduurd alvorens de gemeente Destelbergen iets ondernam.

Hierdoor kunt ge veronderstellen dat het politiek bestuur ofwel heeft geklungeld ofwel dit dossier demagogisch uitbuit.

Geklungel: FC De Kampioenen aan de Schelde

Er is twee jaar lang geen officieel contact geweest. Ge zou kunnen veronderstellen dat het Destelbergs bestuur met andere zaken bezig was: een eigen mobiliteitsplan in Heusden bijvoorbeeld.

Of ze hadden dialoog kunnen initiëren: beide schepenen Vercruyssen & Watteeuw hadden elkaar tegen ‘t lijf kunnen lopen op de Vervoerregioraad, maar daar heeft de Destelbergse Schepen bijna altijd verstek voor gegeven.

Er is doorheen de tijdlijn ook slechts 1 mobiliteitsambtenaar in Destelbergen. Voor alle mobiliteitsstudies vertrouwt het politiek bestuur op de consultants van studiebureau Mint en van de intercommunale Veneco. Zou het kunnen dat mobiliteit niet als prioriteit werd beschouwd?

Op 28 november 2022 gingen de tellingen—eindelijk—van start. Want het sluiten van Gentbruggebrug voor werken was een uitstekende opportuniteit om de impact van het mobiliteitsplan in te schatten. Er zouden tellingen voor, tijdens, en na de werken gebeuren. Maar die werken leidden tot zeer emotionele debatten, en betekenden de start van de juridische strijd rond het hele plan. De werken werden na 3 dagen stilgelegd, en een tijdje later bleken ze gewoon door te kunnen gaan, zonder de brug af te sluiten. Het is niet duidelijk wat dit betekende voor de tellingen, en voor zover ik weet zijn de resultaten ervan nooit gepubliceerd.

De Destelbergse schepencollege sprong op de hype train en ging in februari 2023 zelf de boer op om voertuigen te tellen. Het lijkt alsof ook die cijfers nooit zijn gepubliceerd. Ik verwacht ook niet dat deze telling correct gebeurde, volgens de regels van de kunst. Een steekproef nemen is niet gewoon met een bordje op een kruispunt staan. Eén telling op één ochtend is allesbehalve representatief.

Ten slotte zijn er wel meerdere dossiers waar het Gemeentebestuur toonde dat ze andere prioriteiten heeft dan mobiliteit: als het gaat over openbaar vervoer, of het veilig inrichten van de verbindingsweg tussen Heusden en Destelbergen (een dossier dat al meer dan 10 jaar aansleept) of de reactie op de ludieke actie van de Fietsersbond.

Demagogie: House of Cards aan de Schelde

Opnieuw: er is twee jaar lang geen officieel contact geweest. Ge zou dus ook kunnen veronderstellen dat het doelbewust was. Hoe dan? Het Destelbergs bestuur speelt het spelleke mee, en gaat enkele maanden voor de verkiezingen voluit op de rem gaan staan. Ook voor De Clercq komt het goed uit, die zich met zijn stadslijst keerde tegen Groen.

De Destelbergse burgemeester vindt haar vijand, en trapt de campagne op gang door haar pijlen te richten op het Gents stadsbestuur tijdens de nieuwjaarsreceptie van onze gemeente.

Dat werd uiteraard ook een mooi puntje in het verkiezingsprogramma: “Wat het dossier Gentbruggebrug betreft zijn we het er allemaal over eens dat wij als gemeente niet gerespecteerd werden door de eenzijdige benadering van het plan door Gent en hun starre houding.”

En natuurlijk: aanwezigheid bij het protest van een actiegroep kon niet ontbreken.

Een mens stelt zich terecht de vraag waar de Destelbergse Schepen van Mobiliteit is.

Transparantie gevraagd

Voor alle duidelijkheid: ik heb de waarheid niet in pacht. Het zou kunnen dat ons Destelbergs politiek bestuur hun gevoerde beleid, noch de resultaten van de tellingen communiceert. Maar gezien de vlijtigheid waarmee Open VLD zich op dit dossier profileert zou me dat sterk verbazen.

Wat ik wel weet:

• De meerderheidspartijen hebben een publiek politiek debat afgewezen wanneer ik daar tot tweemaal toe om vroeg.

• Op sociale media worden mijn berichten in de twee grootste Facebook-groepen van onze gemeente systematisch verwijderd.

• Ik krijg cassante telefoons van Schepenen wanneer ik campagne voer rond een thema en hen op tekortkomingen wijs.

• Een ander schepen benaderde me om me erop te wijzen dat ik voorzichtig moet zijn met wat ik zeg, “omdat er dingen spelen.”

Laat het duidelijk zijn: deze meerderheid is het niet gewoon om publiekelijk oppositie te krijgen. Ik heb aangeboden om deze vragen in alle transparantie te kunnen stellen op een debat, en dat is afgewezen. Ik apprecieer de toenadering van andere schepenen om mij toelichting te geven over specifieke vragen in andere dossiers, waar ik ook ben op ingegaan.

Maar zulke discussies horen niet achter gesloten deuren gevoerd te worden. Het enige wat me dus rest is om dit bericht te schrijven.

Tot slot nog dit: Hoe Vooruit in dit dossier staat? Wij hebben leden en mensen op de lijst uit beide kampen. Sommigen zijn radicaal tegen, anderen zitten eerder in ‘t midden of zijn zelfs ronduit voor. In ons programma geven we aan dat we willen onderzoeken of er ook opportuniteiten zijn die we kunnen aangrijpen. Persoonlijk ben ik wel gewonnen voor het idee. Ik heb zelf enkele jaren vlakbij de Dampoort gewoond, en dat moet daar leefbaarder. Maar het schrappen van de “snelle route” tussen Gentbrugge en Destelbergen dient teruggedraaid te worden.

Wanneer er in Gent een nieuw bestuur zit, zullen wij ons constructief opstellen om samen bepaalde aspecten te herzien.

En nee, we laten dat geen 2 jaar liggen.

Tijdslijn

1. 7 augustus 2020: Overleg tussen Stad Gent en Schepen van Mobiliteit, Michaël Vercruyssen.

2. 10 oktober 2021: Schepen Vercruyssen verklaart tijdens de Destelbergse gemeenteraad dat het plan geen horrorscenario is en is gematigd positief.

3. 13 oktober 2021: Destelbergse Schepen van Mobiliteit relatief tevreden over mobiliteitsplan.

4. 16 november 2021: overleg tussen Stad Gent en Veneco, mobiliteitsambtenaar en 3 Schepenen.

5. 10 december 2021: Stad Gent stuurt mail met toelichting en antwoorden op verslag van overleg. Simulatiebestanden volgen later.

6. 6 december 2022: het college van Burgemeester en Schepenen in Destelbergen neemt kennis van de stand van zaken betreffende het mobiliteitsplan en beslist om de verkeerseffecten op te volgen aan de hand van tellussen gedurende 3 fasen: voor werken gentbruggebrug, tijdens de werken en na de werken (de telling startte al 28 november).

7. 9 januari 2023: werken aan Gentbruggebrug starten en zullen 3 maanden duren. De brug kan niet meer overgestoken worden.

8. 12 januari 2023: werken aan Gentbruggebrug worden stopgezet. Ze zullen verdergezet worden zonder de brug af te sluiten.

9. 17 januari 2023: uitrol van het plan wordt uitgesteld na rechtszaak over afsluiten Gentbruggestraat en Gentbruggebrug voor werken.

10. 15 februari 2023: Het Destelbergs schepencollege gaat zelf tellingen uitvoeren op papier.

11. 28 maart 2023: Plan stilgelegd na beroep van enkele handelaren. Reden: onvoldoende inspraak.

12. 11 april 2023: Stad Gent besluit in beroep te gaan.

13. 1 juli 2023: Het team rond Burgemeester De Clercq sluit nieuw akkoord over circulatieplan. De Nijverheidskaai blijft in twee richtingen bereikbaar. Hoewel niet de bedoeling, blijft er ook een sluipweg langs de Emile Moysonlaan.

14. 26 oktober 2023: Stad Gent wint in beroep, handelaars kunnen geleden schade niet aantonen.

15. 1 december 2023: Overleg tussen Burgemeester/Schepenen van Stad Gent en Gemeente Destelbergen.

16. 3 december 2023: Destelbergen stuurt aangetekend schrijven om de Stad Gent ingebreke te stellen.

17. 14 januari: Burgemeester Sierens fulmineert tegen Stad Gent op nieuwjaarsreceptie: “We wachten sinds 2021 op dialoog, maar we zijn er weer aan voor de moeite.”

18. 29 januari: Gemeente Destelbergen stelt Stad Gent officieel in gebreke.

19. 30 januari 2024: Stad Gent stelt uitrol 2 maanden uit na overleg met Gemeente Destelbergen.

20. 24 mei 2024: Rechter stelt uitspraak uit tot na de zomer nadat Destelbergen zich aansluit bij rechtszaak van groep burgers en handelaars.

21. 16 september 2024: invoering “plaatselijk verkeer” in drie wijken.

22. 27 september 2024: Burgemeester De Clercq geeft aan dat het dankzij hem is dat het circulatieplan Gentbrugge/Dampoort er is gekomen.